وَٱلنَّـٰزِعَٰتِ غَرۡقٗا ﴿1﴾وَٱلنَّـٰزِعَٰتِ غَرۡقٗا
ކާފަރުންނާއި ނުބައި ނުލަފާމީހުންގެ ފުރާނަތައް އެމީހުން މަރުވާ ވަގުތު ގަދަފަދަ ކަމާއިއެކު އެމީހުންގެ ހަށިތަކުން ދަމައިގަންނަވާ މަލާއިކަތްބޭކަލުން ގަންދެއްވަވައިﷲ ހުވައި وَحِي ކުރައްވައެވެ.
Listen to Hani ar Rifai
وَٱلنَّـٰزِعَٰتِ غَرۡقٗا ﴿1﴾وَٱلنَّـٰزِعَٰتِ غَرۡقٗا
ކާފަރުންނާއި ނުބައި ނުލަފާމީހުންގެ ފުރާނަތައް އެމީހުން މަރުވާ ވަގުތު ގަދަފަދަ ކަމާއިއެކު އެމީހުންގެ ހަށިތަކުން ދަމައިގަންނަވާ މަލާއިކަތްބޭކަލުން ގަންދެއްވަވައިﷲ ހުވައި وَحِي ކުރައްވައެވެ.
وَٱلنَّـٰشِطَٰتِ نَشۡطٗا ﴿2﴾وَٱلنَّـٰشِطَٰتِ نَشۡطٗا
އަދި ހީވަގިކަމާއި އޯގާވެރިކަމާއި އެކު މުއުމިނުންގެ ފުރާނަތައްއެހަށިތަކުން ވަކި ކުރައްވާ މަލާއިކަތް ބޭކަލުން ގަންދެއްވަވައިﷲ ހުވައި وَحِي ކުރައްވައެވެ.
وَٱلسَّـٰبِحَٰتِ سَبۡحٗا ﴿3﴾وَٱلسَّـٰبِحَٰتِ سَبۡحٗا
އަދި ﷲގެ އަމުރުފުޅާއިގެން އުޑުން އަވަސްއަވަހަށް ފައިބާވަޑައިގަންނަވާ މަލާއިކަތްބޭކަލުން ގަންދެއްވަވައި ﷲ ހުވައި وحي ކުރައްވައެވެ.
فَٱلسَّـٰبِقَٰتِ سَبۡقٗا ﴿4﴾فَٱلسَّـٰبِقَٰتِ سَبۡقٗا
ފަހެ مؤمن ންގެ ފުރާނަތަކާއިގެން ސުވަރުގެޔަށް އަވަސްވެވަޑައިގަންންނަވާ މަލާއިކަތްބޭކަލުން ގަންދެއްވައި ﷲ ހުވައި وَحِي ކުރައްވައެވެ.
فَٱلۡمُدَبِّرَٰتِ أَمۡرٗا ﴿5﴾فَٱلۡمُدَبِّرَٰتِ أَمۡرٗا
ދުނިޔޭގެ ކަންތައް ތަދުބީރު ކުރެއްވުމާއިގެން ﷲ ގެ حَضْرَة ން ފައިބާ ވަޑައިގަންންނަވާ މަލާއިކަތް ބޭކަލުން ގަނދެއްވައި ﷲ وَحِي ކުރައްވައެވެ. ދަންނައެވެ. މިމުހިއްމު ފަސްފަރާތް ގަންދެއްވައި ﷲ ހުވައި وَحِي ކުރައްވަނީ ހަމަކަށަވަރުން ކަލޭމެން މަރުވުމަށްފަހު އަލުންދިރުއްވައި مَحْشَر ކުރައްވައި ދުނިޔޭގައި ކޮށްފައިވާ ޢަމަލުތަކުގެ ޚަބަރު އަންގަވައި އެއަށްފުރިހަމަ ޖަޒާދެއްވާނެ ކަމަށެވެ. އެއީ ނުވެނުދާނޭކަމެކެވެ. މިއީ އެހުވައިތަކުގެ ޖަވާބެވެ. ވީމާ އެކަންކަން އެގޮތަށް ހިންގަވާނެއެވެ.
يَوۡمَ تَرۡجُفُ ٱلرَّاجِفَةُ ﴿6﴾يَوۡمَ تَرۡجُفُ ٱلرَّاجِفَةُ
އެއީ ފުރަތަމަ ތާޅަފިލި ފުމެލެއްވޭދުވަހެވެ. (އެދުވަހުން ގަދަވެގެންވާ ބިންހެލުމެއްއައިސް އެންމެހާތަކެތި މަރުވެ ފަނާވެގެން ހިގައިދާނެއެވެ.)
تَتۡبَعُهَا ٱلرَّادِفَةُ ﴿7﴾تَتۡبَعُهَا ٱلرَّادِفَةُ
ދެންއެޔާ ވިދިގެން ދެވަނަ ތާޅަފިލި ފުންމަވައި ލައްވާނެއެވެ. އެދެމެދުގައި ސާޅީސް އަހަރުވާނެކަމަށްحَدِيْث ގައި صَحَّ ކޮށްއައިސްފައިވެއެވެ.
قُلُوبٞ يَوۡمَئِذٖ وَاجِفَةٌ ﴿8﴾قُلُوبٞ يَوۡمَئِذٖ وَاجِفَةٌ
އެދުވަހުން ބައެއްމީހުންގެ ހިތްތައްބިރުވެރިކަން ބޮޑުވެ ހާސްވެގެންވާނެއެވެ. އެއީނުބައި ނުލަފާމީހުންގެ ހިތްތަކެވެ.
أَبۡصَٰرُهَا خَٰشِعَةٞ ﴿9﴾أَبۡصَٰرُهَا خَٰشِعَةٞ
އަދި އެމީހުންގެ ލޯތައްހުންނާނީ ޖެހެންހުރި މުސީބާތުގެ ބޮޑުކަމުން ދެރަވެ ފެންކަޅިވެ ހިތާމަވެރިވެފައެވެ.
يَقُولُونَ أَءِنَّا لَمَرۡدُودُونَ فِي ٱلۡحَافِرَةِ ﴿10﴾يَقُولُونَ أَءِنَّا لَمَرۡدُودُونَ فِي ٱلۡحَافِرَةِ
އެފަދަމީހުން ދުނިޔޭގައި އުޅުނުއިރު ރަސޫލުބޭކަލުންވަޑައިގެން ދީނަށްގޮވައިލައްވާ އަދި قياَمة އަށް ފޮނުއްވާ ވާހަކަ ވިދާޅުވީމާ އެމީހުން ބުނަނީ އަހުރެމެން ދެންދިރިގެން ދެވަނަފަހަރަށްވެސް އަންނާނޭ ހެއެއްޔެވެ؟ އެއީ މަލާމާތަށް ބުނާބުނުމެކެވެ. އަދި ބުނެއެވެ. އެއީ އެއްގޮތަކަށްވެސް ވާނޭކަމެއްނޫނެވެ.
أَءِذَا كُنَّا عِظَٰمٗا نَّخِرَةٗ ﴿11﴾أَءِذَا كُنَّا عِظَٰمٗا نَّخِرَةٗ
އަހުރެމެން މަރުވެގޮސް ކަށިތައްފީވެ އަޅިއަށްވީމާ އަލުން ދިރިގެން ދެވަނަފަހަރަށްمَحْشَرކުރެވޭނެހެއްޔެ؟
قَالُواْ تِلۡكَ إِذٗا كَرَّةٌ خَاسِرَةٞ ﴿12﴾قَالُواْ تِلۡكَ إِذٗا كَرَّةٌ خَاسِرَةٞ
އެހެންކަމަށްވަންޏާ އެއީ ވަރަށްވެސް ގެއްލުން ބޮޑުވެގެންވާ އެއްކުރެއްވުމެކެވެ. (އެމީހުން އެހެން އެބުނަނީ މަލާމާތްކުރުމުގެ ގޮތުންނާއި އިންކާރު ކުރުމުގެ ގޮތުންނެވެ.) އޭގެ ޖަވާބުގައި ﷲ އެ وَحِي ކުރައްވަނީ އަންނަނިވި ފަދައިންނެވެ.
فَإِنَّمَا هِيَ زَجۡرَةٞ وَٰحِدَةٞ ﴿13﴾فَإِنَّمَا هِيَ زَجۡرَةٞ وَٰحِدَةٞ
އެކަން ކަންވާނެކަން ކަށަވަރީ އެންމެފަހަރަކު ތާޅަފިލި ފުންމަވާލެއްވުމެއްކަމުގައެވެ. އެބަހީ މީސްތަކުންދިރިގެންތެދުވުންވާނީ އެންމެ ފަހަރަކު ތާޅަފިލި ފުންމަވާލެއްވުމުންނެވެ. އެއީ ދެވަނަތާޅަފިއްޔެވެ.
فَإِذَا هُم بِٱلسَّاهِرَةِ ﴿14﴾فَإِذَا هُم بِٱلسَّاهِرَةِ
އެހައިރުން އެންމެހައި މީސްތަކުން ތިބޭނީ ބިމުގެތެރެއިން ނުކުމެ ބިމުގެ މަތީގައެވެ. ލޯތައްހުޅުވައިގެން ބަލަބަލައެވެ. ނުނިދާނެއެވެ. އެބިމަށްކިޔަނީ سَاهِرة އެވެ. އެބިމަށްއެނަންކިއުނީވެސް މީސްތަކުން އެގޮތަށް ނުނިދައި ތިބޭތީކަމުގައެވެ. އަދި އެއީ ރިހިކުލައިގެ ބިމެއްކަމުގައި ބުނެވުނެވެ. وَاللهُ أعْلَم • ދަންނައެވެ. މިސޫރަތް ފެށުނުތާގައިވާ وَالنَّازِعَاتِ - وَالنَّاشِطَاتِ - وَالسَّابِحَاتِ - فَالسَّابِقَاتِ - فَالْمُدَبِّرَاتِ މިފަސްކަލިމައާއިމެދު مُفَسِّرُ ންގެ ބަސްތަފާތުވެގެންވެއެވެ. ތަފާތުގޮތްގޮތަށް ބުނެވިފައި ވެއެވެ. އަޅުގަޑު ލިޔެފައި މިވަނީ ގިނަބޭކަލުން ވިދާޅުވިގޮތެވެ. ނަމަވެސް...\n• ބައެއްބޭކަލުން ވިދާޅުވެފައިވަނީ އެއީ އިންސާނާގެ ނަފުސުގެ ފަސްޙާލަތުކަމުގައެވެ. • އަނެއްބައިބޭކަލުންވިދާޅުވަނީ އެއީ މަރުކަމުގައެވެ. • އަނެއްބައިބޭކަލުންވިދާޅުވަނީއެއީ ތަރިތަރިކަމުގައެވެ. އަދިމިނޫން ގޮތްގޮތަށްވެސް ބުނެވިފައިވެއެވެ. އަދި އެއިންކޮންމެ ބަހަކަށްވެސް تَوْجِيْه އެއްވެއެވެ. އެވާހަކަތައް އެހެންވަގުތަކުން ދަންނަވާނީއެވެ. • ކޮންމެއަކަސް ދެވަނަފަހަރަށް ދިރިގެން مَحْشر އަށް ފޮނުއްވެމުގެ މައްސަލަ ދޮގުކުރި މީހުން އަދި ދޮގުކުރަމުންދާމީހުން ވަރަށް ގިނައެވެ. އިސްވެދިޔަ أمة ތަކުގައިވެސް رَسُول ބޭކަލުން ދޮގުކުރުމަށް ދިމާވި އެންމެ ބޮޑު މައްސަލައަކީ އެއީ އެވެ. قِيامة ދޮގުކުރުމެވެ. އެހެންނަމަވެސް އެއީ ދުވާލުގެ އިރަށްވުރެ އަލިގަދަ ދަލީލު ހުރިކަމެކެވެ. عَقلى ދަލީލާއި نَقلى ދަލީލެވެ. ދުނިޔޭގެ މިއޮއްބޮޑު ކާރުޚާނާގައިވެސް ނަތީޖާއެއް އޮންނަންވާނެއެވެ. ކުދިކުދި ކާރުޚާނާތަކުގައިވެސް ގަޑިޔަށް ފަރުވާބަހައްޓާމީހުންނާ ބަރާބަރަށް މަސައްކަތް ކުރާމީހުންނަށް ބޮޑު އުޖޫރަ ދެއްވުން އޮވެއެވެ. އެއީ އެންމެން ދަންނަކަމެކެވެ. އެހެންވީއިރު މި ކާރުޚާނާގައިވެސް ރަނގަޅަށް މަސައްކަތްކުރި މީހުންނާއި ފަރުވާބެހެއްޓި މީހުންނަށް މަތީ ދަރަޖަ ހުންނާނެކަމީ ޝައްކެއް ހުރި ކަމެއްނޫނެވެ. ފަރުވާކުޑަކޮށް ގަޑިޔަށާއި މަސައްކަތަށް މަކަރު ހެދި މީހުންނަށް މުސާރައިން ކެނޑެންޖެހޭނެއެވެ. އެކަން އޮންނާނީ އަހަރީ ރިޕޯޓް އިއްވާ ދުވަހުންނެވެ. އެއީ قِيامة ދުވަހެވެ. ވަނަވަނައަށް އިނާމާއި ކުށްވެރިންނަށް އަދަބު އޮންނަންޖެހޭނެކަން ސަލާމަތް ބުއްދިއަކަށް ވިއްޔާ ޤަބޫލު ކުރެވޭނެއެވެ. މިއި عَقلى ދަލީލެވެ. نَقلى ދަލީ އަދިއެހާގިނައެވެ.
هَلۡ أَتَىٰكَ حَدِيثُ مُوسَىٰٓ ﴿15﴾هَلۡ أَتَىٰكَ حَدِيثُ مُوسَىٰٓ
އޭ (رَسُول اللهއެވެ!) ހަމަކަށަވަރުން عِمْرَانُ ގެދަރިކަލުން مُوسَى عَلَيْهِ السَّلآم ގެ خَبَرُ ކަލޭގެފާނުންގެ އަރިހަށް އަތުވެއްޖެއެވެ. ނުވަތަ އެވާހަކަ ކަލޭގެފާނުންގެ އަރިހަށް އަތުވެއްޖެތޯއެވެ؟ (މިދެގޮތަށްވެސް މާނަކުރައްވާފައިވެއެވެ.)
إِذۡ نَادَىٰهُ رَبُّهُۥ بِٱلۡوَادِ ٱلۡمُقَدَّسِ طُوًى ﴿16﴾إِذۡ نَادَىٰهُ رَبُّهُۥ بِٱلۡوَادِ ٱلۡمُقَدَّسِ طُوًى
އެއީ އެކަލޭގެފާނުންގެ رَبُّ طُوَى އެވެކިޔޭ مُقَدَّس ބަރަކާތްތެރި ވާދީގައި އެކަލޭގެފާނަށް ނިދާ އިއްވެވިހިދުގައެވެ.
ٱذۡهَبۡ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ إِنَّهُۥ طَغَىٰ ﴿17﴾ٱذۡهَبۡ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ إِنَّهُۥ طَغَىٰ
އޭ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلآم އެވެ. ކަލޭގެފާނު فرعون ގެ ގާތަށް ރަސޫލުކަމާއިގެން ވަޑައިގަންނަވާށެވެ. ހަމަކަށަވަރުން އޭނާ ވަނީ ބޮޑާވެ ނުކިޔަމަންތެރި ވެގެންނެވެ.
فَقُلۡ هَل لَّكَ إِلَىٰٓ أَن تَزَكَّىٰ ﴿18﴾فَقُلۡ هَل لَّكَ إِلَىٰٓ أَن تَزَكَّىٰ
އަދިކަލޭގެފާނުން އޭނާގެ ގާތަށްވަޑައިގެން ވިދާޅުވާށެވެ. (އޭ فِرْعَونُ އެވެ.) މަނިކުފާނު ފަހެ ޝިރުކުކުރެއްވުން ދޫކޮށްލައްވައި އަދި ނުބައި ކަންތައްތައްދޫކޮށް ލައްވައި طَاهِر ވެވަޑައިނުގަންނަވާނުތޯއެވެ؟ (الله تَعَالَى مُوسَى عَلَيْه السَّلآم އަށް އަންގަވާފައިވަނީ މައިތިރިބަހުން އެނާއާއިމެދު ވިދާޅުވުމަށެވެ.)
وَأَهۡدِيَكَ إِلَىٰ رَبِّكَ فَتَخۡشَىٰ ﴿19﴾وَأَهۡدِيَكَ إِلَىٰ رَبِّكَ فَتَخۡشَىٰ
(مُوسَى عَلَيْه السَّلآم فِرْعَونُ އަށް ވިދާޅުވިއެވެ. އަހުރެން މަނިކުފާނުންގެ رَبُّ ގެފަރާތަށް މަނިކުފާނަށް މަގުދައްކަވާހުށީމެވެ. އޭރުން އެކަލާނގެއަށް ބިރުވެތިވަޑައިގަތުން އެކަށީގެންވެއެވެ.
فَأَرَىٰهُ ٱلۡأٓيَةَ ٱلۡكُبۡرَىٰ ﴿20﴾فَأَرَىٰهُ ٱلۡأٓيَةَ ٱلۡكُبۡرَىٰ
ފަހެ مُوسَى عَلَيْه السَّلآم އޭނާއަށް ބޮޑުވެގެންވާ مُعْجِزَة ދެއްކެވިއެވެ. އެއީ އެކަލޭގެފާނުންގެ އަސާކޮޅު ކަމުގައި އަދި އަތްޕުޅުކަމުގައި ބުނެވުނެވެ.
فَكَذَّبَ وَعَصَىٰ ﴿21﴾فَكَذَّبَ وَعَصَىٰ
ފަހެ އޭނާ مُوسَى عَلَيْه السَّلآم ގެރަސޫލުކަން ދޮގުކޮށް الله އަށް އުރެދިއްޖެއެވެ.
ثُمَّ أَدۡبَرَ يَسۡعَىٰ ﴿22﴾ثُمَّ أَدۡبَرَ يَسۡعَىٰ
ދެން އޭނާ އީމާންކަމަށް ފުރަގަސްދީފިއެވެ. އަދި مُوسَى عَلَيْه السَّلآم އާއި އިދިކޮޅަށް މަސައްކަތްކުރަންފަށައިފިއެވެ.
فَحَشَرَ فَنَادَىٰ ﴿23﴾فَحَشَرَ فَنَادَىٰ
،(24) ދެންފަހެ އޭނާމީސްތަކުން އެއްކޮށް ޖަމާކުރިއެވެ. އަދި މީސްތަކުންނަށް އޭނާގޮވައިލީ " އަހުރެންނަކީ ކަލޭމެންގެ އެންމެ މަތީ رَبُّ އެވެ. " މިފަދައިންނެވެ.
فَقَالَ أَنَا۠ رَبُّكُمُ ٱلۡأَعۡلَىٰ ﴿24﴾فَقَالَ أَنَا۠ رَبُّكُمُ ٱلۡأَعۡلَىٰ
،(24) ދެންފަހެ އޭނާމީސްތަކުން އެއްކޮށް ޖަމާކުރިއެވެ. އަދި މީސްތަކުންނަށް އޭނާގޮވައިލީ " އަހުރެންނަކީ ކަލޭމެންގެ އެންމެ މަތީ رَبُّ އެވެ. " މިފަދައިންނެވެ.
فَأَخَذَهُ ٱللَّهُ نَكَالَ ٱلۡأٓخِرَةِ وَٱلۡأُولَىٰٓ ﴿25﴾فَأَخَذَهُ ٱللَّهُ نَكَالَ ٱلۡأٓخِرَةِ وَٱلۡأُولَىٰٓ
ފަހެ الله تَعَالَى އޭނާ ހިތްޕަވައިފިއެވެ. ހަލާކު ކުރައްވައިފިއެވެ. (ކަނޑުގައި غَرَقُ ކުރައްވައިގެންނެވެ.) އެއީ އޭނާބުނިދެބަހެއްގެ ސަބަބުންނެވެ. (مَاعَلِمْتُ لَكُمْ مِنْ إلَهٍ غَيْرِى މިބަހާއި أَنَا رَبُّكُمُ الْأَعْلَىٰ މިބަހެވެ.
إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَعِبۡرَةٗ لِّمَن يَخۡشَىٰٓ ﴿26﴾إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَعِبۡرَةٗ لِّمَن يَخۡشَىٰٓ
ހަމަކަށަވަރުން އެކަންކަމުގައި އެބަހީ فِرْعَونُ ގެ حَا دِثَة ގައި الله އަށްބިރުވެތިވާ ބަޔަކަށް عِبْرَة އާއި وَعْظُ نَصِيْحَة ވެއެވެ.
ءَأَنتُمۡ أَشَدُّ خَلۡقًا أَمِ ٱلسَّمَآءُۚ بَنَىٰهَا ﴿27﴾ءَأَنتُمۡ أَشَدُّ خَلۡقًا أَمِ ٱلسَّمَآءُۚ بَنَىٰهَا
(قياَمة ދުވަސްދޮގުކޮށް އެކަމަށް އިންކާރުކުރާ އެންމެންނޭވެ.) އުދަގޫވެފައި ބުރަކަމަކަށްވާނީ ދެވަނަފަހަރަށް ކަލޭމެން ހައްދަވައި مَحْشَرُ ކުރެއްވުން ހެއްޔެވެ؟ ނުވަތަ އުޑު ހެއްދެވުންހެއްޔެވެ؟ (އެއްވެސްމިސާލެއްނެތި އިންސާނާހައްދަވައި އޭނާގެ ކަންތައް ބަރާބަރު ކުރެއްވި ކަލަކަށް އޭނާމަރުވުމަށްފަހު ދެވަނަފަހަރަށް ހައްދަވައި مَحْشَرُ ކުރެއްވުން މާފަސޭހަވާނެކަން ކޮންމެ ސަލާމަތް ބުއްދިއަކަ ރަނގަޅަށްއެނގޭނެއެވެ. މިހެނީ މިއޮއްބޮޑެތި އުޑުތައްމިހާފުރިހަކޮށް ބަދަހިކޮށް ހެއްދެވުން އިންސާނާ ހެއްދެވުމަށްވުރެ މާއުދަގޫވެފައި ބަރުވާނެއެވެ. އަދި މިއިން އެއްވެސްކަމަކީ الله تَعَالَى އަށްދަތިކަމެއްނޫނެވެ.
رَفَعَ سَمۡكَهَا فَسَوَّىٰهَا ﴿28﴾رَفَعَ سَمۡكَهَا فَسَوَّىٰهَا
އެކަލާނގެ އުޑު އުސްކުރައްވައި ބިމުގެ ފުރާޅެއްފަދައިން ލެއްވިއެވެ. އަދިއެއުޑުގެ ހުރިހާކަމެއްބަރާބަރު ކުރެއްވިއެވެ.
وَأَغۡطَشَ لَيۡلَهَا وَأَخۡرَجَ ضُحَىٰهَا ﴿29﴾وَأَغۡطَشَ لَيۡلَهَا وَأَخۡرَجَ ضُحَىٰهَا
އަދިއެއުޑުގެ ރޭގަޑު އަދިރިކުރައްވައި އަދި ދުވާލު އަލިކޮށް ފާޅުކޮށްނެރުއްވިއެވެ.
وَٱلۡأَرۡضَ بَعۡدَ ذَٰلِكَ دَحَىٰهَآ ﴿30﴾وَٱلۡأَرۡضَ بَعۡدَ ذَٰلِكَ دَحَىٰهَآ
އުޑުހެއްދެވުމަށްފަހު ދެން އެކަލާނގެ ބިންފެތުރުއްވެވިއެވެ.
أَخۡرَجَ مِنۡهَا مَآءَهَا وَمَرۡعَىٰهَا ﴿31﴾أَخۡرَجَ مِنۡهَا مَآءَهَا وَمَرۡعَىٰهَا
އަދި ބިންގަނޑުގެތެރެއިން ފެންނުކުންނާނޭގޮތް ހައްދަވައި އަދި ފަތްޕިލާވެލި އެތާފެޅުއްވިއެވެ.
وَٱلۡجِبَالَ أَرۡسَىٰهَا ﴿32﴾وَٱلۡجِبَالَ أَرۡسَىٰهَا
އަދި ބިންގަނޑު ނުގުޑޭނޭގޮތުން އެބިމުގައި އެކަލާނގެ ފަރުބަދަތައް ޖެއްސެވިއެވެ.
مَتَٰعٗا لَّكُمۡ وَلِأَنۡعَٰمِكُمۡ ﴿33﴾مَتَٰعٗا لَّكُمۡ وَلِأَنۡعَٰمِكُمۡ
(އޭއިންސާނުންނޭވެ.) މިހުރިހާކަމަކީވެސް ކަލޭމެންނާއި ކަލޭމެންގެ نَعَم ސޫފިތަކުގެ މަންފާއެއްގެ ގޮތުންވާ ކަންކަމެވެ.
فَإِذَا جَآءَتِ ٱلطَّآمَّةُ ٱلۡكُبۡرَىٰ ﴿34﴾فَإِذَا جَآءَتِ ٱلطَّآمَّةُ ٱلۡكُبۡرَىٰ
ދެންފަހެ ތާޅަފިލި ފުންމަވައި ލައްވައިފިއްޔާ (އެއީ ދެވަނަތާޅަފިއްޔެވެ.)
يَوۡمَ يَتَذَكَّرُ ٱلۡإِنسَٰنُ مَا سَعَىٰ ﴿35﴾يَوۡمَ يَتَذَكَّرُ ٱلۡإِنسَٰنُ مَا سَعَىٰ
އެދުވަހުން އިންސާނާ ކަށްވަޅުން ނުކުމެ އޭނާދުނިޔޭގައި ކުރިހާކަމެއް ހަދާންކުރާނެއެވެ. އަދި މީސްތަކުންގެ ޢަމަލުތައްހުންނާނީ ލިޔެވި އެމީހުންގެ ކުރިމަތީހާމަވެގެންނެވެ.
وَبُرِّزَتِ ٱلۡجَحِيمُ لِمَن يَرَىٰ ﴿36﴾وَبُرِّزَتِ ٱلۡجَحِيمُ لِمَن يَرَىٰ
އަދި ދެކޭމީހަކު ދުށުމަށް ނަރަކަ ފާޅުކުރެވޭނެއެވެ. (ފަހެ މުއުމިނުމީހާ އެނަރަކަފެނުމުން الله އޭނާއަށް ދެއްވާފައިވާ ގިނަގުނަ نِعْمَة ހަދާންކޮށް އެނަރަކައިން ސަލާމަތްވީކަމުގެ އުފާކުރާނެއެވެ. އަދި ކާފަރުމީހާ އެނާގެ ހިތާމައިގެމައްޗަށް ހިތާމައިތުރުވާނެއެވެ.)
فَأَمَّا مَن طَغَىٰ ﴿37﴾فَأَمَّا مَن طَغَىٰ
ފަހެ ކާފަރުކަމާއި އުރެދުމުގައި ހައްދުފަހަނައަޅައިފިމީހާދަންނައެވެ.
وَءَاثَرَ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا ﴿38﴾وَءَاثَرَ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا
އަދިއެނާގެ آخِرَةُ ގެކަންތަކަށްވުރެ ދުނިޔޭގެކަންތައް އިސްކުރިމީހާ
فَإِنَّ ٱلۡجَحِيمَ هِيَ ٱلۡمَأۡوَىٰ ﴿39﴾فَإِنَّ ٱلۡجَحِيمَ هِيَ ٱلۡمَأۡوَىٰ
ހަމަކަށަވަރުން އެނާގޮސް އޮންނާނެތަނަކީ ނަރަކައެވެ.
وَأَمَّا مَنۡ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِۦ وَنَهَى ٱلنَّفۡسَ عَنِ ٱلۡهَوَىٰ ﴿40﴾وَأَمَّا مَنۡ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِۦ وَنَهَى ٱلنَّفۡسَ عَنِ ٱلۡهَوَىٰ
އަދި ތިމާ ހައްދަވާބޮޑުކުރެއްވި رَبُّ ގެ حَضْرَةُ ގައި قِيَامَة ދުވަހުން ހުންނަންޖެހޭނެ މަގާމަކާއިމެދު ބިރުވެތިވެ އަދި ތިމާގެ ނަފުސު އެންމެހައި އުރެދުންތަކުން ދުރުކޮށް މަނާކޮށްފިމީހާ ދަންނައެވެ.
فَإِنَّ ٱلۡجَنَّةَ هِيَ ٱلۡمَأۡوَىٰ ﴿41﴾فَإِنَّ ٱلۡجَنَّةَ هِيَ ٱلۡمَأۡوَىٰ
ފަހެ އޭނާ قِيَامَة ދުވަހުން ހަމަޖެހި ހުންނާނެތަނަކީ ސުވަރުގެއެވެ. އަދިއެތާގެ نِعْمَة ތަކެވެ.
يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلسَّاعَةِ أَيَّانَ مُرۡسَىٰهَا ﴿42﴾يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلسَّاعَةِ أَيَّانَ مُرۡسَىٰهَا
(އޭ رَسُولُ الله އެވެ.) قِيَامَة ވާނެ ވަގުތަކާއިމެދު އެމީހުން ކަލޭގެފާނާއި ސުވާލު ކުރެއެވެ.
فِيمَ أَنتَ مِن ذِكۡرَىٰهَآ ﴿43﴾فِيمَ أَنتَ مِن ذِكۡرَىٰهَآ
އެހެންނަމަވެސް އެވާހަކަ ކަލޭގެފާނާދެއްކުމުގެ ދެންއޮތީކޮން ކަމެއްހެއްޔެވެ؟
إِلَىٰ رَبِّكَ مُنتَهَىٰهَآ ﴿44﴾إِلَىٰ رَبِّكَ مُنتَهَىٰهَآ
އެކަމުގެ އެންމެހައި އެގުމެއްވަނީ ހަމަކަށަވަރުން ކަލޭގެފާނުންގެ رَبُّ ގެ حَضْرَةُ ގައެވެ. އެހެން އެއްވެސް ފަރާތަކަށް އެކަންނޭގޭނެއެވެ.
إِنَّمَآ أَنتَ مُنذِرُ مَن يَخۡشَىٰهَا ﴿45﴾إِنَّمَآ أَنتَ مُنذِرُ مَن يَخۡشَىٰهَا
ކަލޭގެފާނުންވާކަން ކަށަވަރީ އެދުވަހަށްބިރުވެތިވާމީކަށް އެދުވަހުގެ ބިރުވެރިކަމުގެ ޚަބަރުދެއްވާ ބޭކަލަކު ކަމުގައެވެ.
كَأَنَّهُمۡ يَوۡمَ يَرَوۡنَهَا لَمۡ يَلۡبَثُوٓاْ إِلَّا عَشِيَّةً أَوۡ ضُحَىٰهَا ﴿46﴾كَأَنَّهُمۡ يَوۡمَ يَرَوۡنَهَا لَمۡ يَلۡبَثُوٓاْ إِلَّا عَشِيَّةً أَوۡ ضُحَىٰهَا
އެ قِيَامَة ދުވަހުގެ ބިރުވެރިކަން ފެންނަހިދު އެމީހުން ކޮންފަދަ ހެއްޔެވެ. އެމީހުންނަށް ހީވާނީ އެމީހުން ދުނިޔޭގައި އުޅުނީ ދުވާލެއްގެ ހަވީރުގެވަގުތުކޮޅެއްގައިހެންނެވެ. ނުވަތަ ދުވާލެއްގެ ހެދުނުގެ ވަގުތުކޮޅެއްގައިހެންނެވެ.