وَعِندَهُۥ مَفَاتِحُ ٱلۡغَيۡبِ لَا يَعۡلَمُهَآ إِلَّا هُوَۚ وَيَعۡلَمُ مَا فِي ٱلۡبَرِّ وَٱلۡبَحۡرِۚ وَمَا تَسۡقُطُ مِن وَرَقَةٍ إِلَّا يَعۡلَمُهَا وَلَا حَبَّةٖ فِي ظُلُمَٰتِ ٱلۡأَرۡضِ وَلَا رَطۡبٖ وَلَا يَابِسٍ إِلَّا فِي كِتَٰبٖ مُّبِينٖ ﴿59﴾۞وَعِندَهُۥ مَفَاتِحُ ٱلۡغَيۡبِ لَا يَعۡلَمُهَآ إِلَّا هُوَۚ وَيَعۡلَمُ مَا فِي ٱلۡبَرِّ وَٱلۡبَحۡرِۚ وَمَا تَسۡقُطُ مِن وَرَقَةٍ إِلَّا يَعۡلَمُهَا وَلَا حَبَّةٖ فِي ظُلُمَٰتِ ٱلۡأَرۡضِ وَلَا رَطۡبٖ وَلَا يَابِسٍ إِلَّا فِي كِتَٰبٖ مُّبِينٖ
کلیلی ههموو شاراوهکان و زانینی ههموو نهێنیهکان بهدهست خوایه و ههر لای ئهوه، کهس نایانزانێت جگه لهو زاته ههرچی لهسهر وشکانیه (له گیاندارو بێ گیان و گیاو دارو زیندهوهرانی وردو درشت لهسهر زهوی و له توێی خاکدا) خوا پێی دهزانێت، ههروهها ههرچی له دهریاکانیشدا ههیه (له زیندهوهری ههمهجۆرو ماسی سهیرو سهمهره) ئاگای لێیهتی و هیچ گهڵایهک ناکهوێته خوارهوه خوا پێی نهزانێت، ههروهها دهنکێک یان تۆوێک له تاریکایهکانی زهویدا نیه، ئهو دهنکه چ شێدار بێت یان وشک بێت، هیچ شتێک نیه له خوا پهنهان بێت و له (لوح المحفوظ) دا، یاخود له دۆسیه و دهزگای تایبهتیدا تۆمار نهکرابێت.
وَهُوَ ٱلَّذِي يَتَوَفَّىٰكُم بِٱلَّيۡلِ وَيَعۡلَمُ مَا جَرَحۡتُم بِٱلنَّهَارِ ثُمَّ يَبۡعَثُكُمۡ فِيهِ لِيُقۡضَىٰٓ أَجَلٞ مُّسَمّٗىۖ ثُمَّ إِلَيۡهِ مَرۡجِعُكُمۡ ثُمَّ يُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ﴿60﴾وَهُوَ ٱلَّذِي يَتَوَفَّىٰكُم بِٱلَّيۡلِ وَيَعۡلَمُ مَا جَرَحۡتُم بِٱلنَّهَارِ ثُمَّ يَبۡعَثُكُمۡ فِيهِ لِيُقۡضَىٰٓ أَجَلٞ مُّسَمّٗىۖ ثُمَّ إِلَيۡهِ مَرۡجِعُكُمۡ ثُمَّ يُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ
ههر ئهو زاتهیه بهشهو خهوتان لێ دهخات و دهتانمرێنێت (لهم ساڵانهی دوایدا زاناکان بۆیان دهرکهوتووه که خهو جۆره مردنێکه)، ههروهها دهزانێت له ڕۆژیشدا چ کارو کردهوهیهک ئهنجام دهدهن، (ههموو ڕۆژێک ژیانتان پێدهبهخشێت) و پاشان زیندووتان دهکاتهوه بۆ ئهوهی وادهی دیاری کراو که (ڕۆژانی تهمهنتانه) تهواو بکرێت و (خهوێکی گهورهتان لێدهکهوێت) لهوهودوا گهڕانهوهتان ههر بۆ لای ئهو زاتهیه، پاشان ههواڵی ئهو کارو کردهوانهتان پێڕادهگهیهنێت کهکاتی خۆی ئهنجامتان دهدا.
وَهُوَ ٱلۡقَاهِرُ فَوۡقَ عِبَادِهِۦۖ وَيُرۡسِلُ عَلَيۡكُمۡ حَفَظَةً حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءَ أَحَدَكُمُ ٱلۡمَوۡتُ تَوَفَّتۡهُ رُسُلُنَا وَهُمۡ لَا يُفَرِّطُونَ ﴿61﴾وَهُوَ ٱلۡقَاهِرُ فَوۡقَ عِبَادِهِۦۖ وَيُرۡسِلُ عَلَيۡكُمۡ حَفَظَةً حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءَ أَحَدَكُمُ ٱلۡمَوۡتُ تَوَفَّتۡهُ رُسُلُنَا وَهُمۡ لَا يُفَرِّطُونَ
ئهو زاته دهسهڵاتداری بێ سنووره بهسهر بهندهکانیدا، چهندهها (فریشتهی) چاودێرو تۆمارکهر دهنێرێت بۆ سهرتان ههتا ئهو کاتهی مهرگ دێت و یهخه بهکهسێکتان دهگرێت، ئهو کاته ئیتر (فریشته) ڕهوانه کراوهکانمان گیانی دهکێشن و له کاتێکدا ئهوان له کارو کردهوهی خۆیان کهمتهرخهمی ناکهن.
ثُمَّ رُدُّوٓاْ إِلَى ٱللَّهِ مَوۡلَىٰهُمُ ٱلۡحَقِّۚ أَلَا لَهُ ٱلۡحُكۡمُ وَهُوَ أَسۡرَعُ ٱلۡحَٰسِبِينَ ﴿62﴾ثُمَّ رُدُّوٓاْ إِلَى ٱللَّهِ مَوۡلَىٰهُمُ ٱلۡحَقِّۚ أَلَا لَهُ ٱلۡحُكۡمُ وَهُوَ أَسۡرَعُ ٱلۡحَٰسِبِينَ
پاشان خهڵکی ههموویان گهڕێنرانهوه بۆ لای خوا که سهروهریی ڕاستهقینهیانه، ئاگاداربن که حوکم و فهرمانڕهوایی ههر بهدهست ئهوهو ئهو زاته خێراو لهماوهیهکی کهمدا له ههمووان دهپرسێتهوه.
قُلۡ مَن يُنَجِّيكُم مِّن ظُلُمَٰتِ ٱلۡبَرِّ وَٱلۡبَحۡرِ تَدۡعُونَهُۥ تَضَرُّعٗا وَخُفۡيَةٗ لَّئِنۡ أَنجَىٰنَا مِنۡ هَٰذِهِۦ لَنَكُونَنَّ مِنَ ٱلشَّـٰكِرِينَ ﴿63﴾قُلۡ مَن يُنَجِّيكُم مِّن ظُلُمَٰتِ ٱلۡبَرِّ وَٱلۡبَحۡرِ تَدۡعُونَهُۥ تَضَرُّعٗا وَخُفۡيَةٗ لَّئِنۡ أَنجَىٰنَا مِنۡ هَٰذِهِۦ لَنَكُونَنَّ مِنَ ٱلشَّـٰكِرِينَ
ئهی محمد (صلى الله عليه وسلم) پێیان بڵێ: کێ فریاتان دهکهوێت و ڕزگارتان دهکات له تاریکیهکانی وشکانی و دهریادا، (کاتێک گیردهخۆن) و به کهساسی لێی دهپاڕێنهوه، بهنهێنی هانای بۆ دهبهن، (پهیمان دهدهن و دهڵێن) سوێند بێت به خوا ئهگهر لهم تهنگانهیه ڕزگارمان بکهیت، ئهوه بهدڵنیاییهوه دهچینه ڕیزی سوپاسگوزارانهوه.
قُلِ ٱللَّهُ يُنَجِّيكُم مِّنۡهَا وَمِن كُلِّ كَرۡبٖ ثُمَّ أَنتُمۡ تُشۡرِكُونَ ﴿64﴾قُلِ ٱللَّهُ يُنَجِّيكُم مِّنۡهَا وَمِن كُلِّ كَرۡبٖ ثُمَّ أَنتُمۡ تُشۡرِكُونَ
جا له وهڵامیاندا بڵێ: خوا لهو تاریکیانه و له ههموو کۆسپێک ڕزگارتان دهکات، کهچی پاشان (زۆربهتان) هاوهڵ و شهریکی بۆ بڕیار دهدهن.
قُلۡ هُوَ ٱلۡقَادِرُ عَلَىٰٓ أَن يَبۡعَثَ عَلَيۡكُمۡ عَذَابٗا مِّن فَوۡقِكُمۡ أَوۡ مِن تَحۡتِ أَرۡجُلِكُمۡ أَوۡ يَلۡبِسَكُمۡ شِيَعٗا وَيُذِيقَ بَعۡضَكُم بَأۡسَ بَعۡضٍۗ ٱنظُرۡ كَيۡفَ نُصَرِّفُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّهُمۡ يَفۡقَهُونَ ﴿65﴾قُلۡ هُوَ ٱلۡقَادِرُ عَلَىٰٓ أَن يَبۡعَثَ عَلَيۡكُمۡ عَذَابٗا مِّن فَوۡقِكُمۡ أَوۡ مِن تَحۡتِ أَرۡجُلِكُمۡ أَوۡ يَلۡبِسَكُمۡ شِيَعٗا وَيُذِيقَ بَعۡضَكُم بَأۡسَ بَعۡضٍۗ ٱنظُرۡ كَيۡفَ نُصَرِّفُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّهُمۡ يَفۡقَهُونَ
پێیان بڵێ: ههر ئهو زاته بهتوانهیه و دهتوانێت سزای سهختتان لهسهروتانهوه بۆ بنێرێت یان له ژێر پێتانهوه یاخود بتانکاته دهسته دهسته و پارچه پارچه و تاڵاوی توندو تیژی ههندێکتان بکات بهگهرووی ههندێکی ترتاندا، تهماشا بکه چۆن چهندهها بهڵگهی جۆراو جۆریان بۆ دههێنینهوه، بۆ ئهوهی ئهوان تێبگهن.
وَكَذَّبَ بِهِۦ قَوۡمُكَ وَهُوَ ٱلۡحَقُّۚ قُل لَّسۡتُ عَلَيۡكُم بِوَكِيلٖ ﴿66﴾وَكَذَّبَ بِهِۦ قَوۡمُكَ وَهُوَ ٱلۡحَقُّۚ قُل لَّسۡتُ عَلَيۡكُم بِوَكِيلٖ
(لهگهڵ ئهوهشدا) قهومهکهی تۆ ئهم بهرنامه و قورئانهیان بهدرۆزانی، لهکاتێکدا ههر ئهوهیه حهقیقهت و ڕاستی پێیان بڵێ: ئهوه ئیتر من دهسهڵاتی ڕزگار کردنی ئێوهم نیه و من پشتیوانی ئێوه نیم (ئهگهر خوا بهڵایهکتان بهسهر بهێنێت).
لِّكُلِّ نَبَإٖ مُّسۡتَقَرّٞۚ وَسَوۡفَ تَعۡلَمُونَ ﴿67﴾لِّكُلِّ نَبَإٖ مُّسۡتَقَرّٞۚ وَسَوۡفَ تَعۡلَمُونَ
بۆ ههموو ههواڵێک (که له قورئاندا هاتووه) کات و شوێنی بهدی هاتنی خۆی ههیه، له ئایندهشدا دهیزانن.
وَإِذَا رَأَيۡتَ ٱلَّذِينَ يَخُوضُونَ فِيٓ ءَايَٰتِنَا فَأَعۡرِضۡ عَنۡهُمۡ حَتَّىٰ يَخُوضُواْ فِي حَدِيثٍ غَيۡرِهِۦۚ وَإِمَّا يُنسِيَنَّكَ ٱلشَّيۡطَٰنُ فَلَا تَقۡعُدۡ بَعۡدَ ٱلذِّكۡرَىٰ مَعَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّـٰلِمِينَ ﴿68﴾وَإِذَا رَأَيۡتَ ٱلَّذِينَ يَخُوضُونَ فِيٓ ءَايَٰتِنَا فَأَعۡرِضۡ عَنۡهُمۡ حَتَّىٰ يَخُوضُواْ فِي حَدِيثٍ غَيۡرِهِۦۚ وَإِمَّا يُنسِيَنَّكَ ٱلشَّيۡطَٰنُ فَلَا تَقۡعُدۡ بَعۡدَ ٱلذِّكۡرَىٰ مَعَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّـٰلِمِينَ
کاتێکیش ئهوانهت بینی که دهم له ئایهتهکانی ئێمهوه دهدهن و (دهیکهنه گاڵتهجاڕی خۆیان) ئهوه تۆ پشتیان تێ بکهو کۆڕو کۆبوونهوهیان بهجێ بهێڵه ههتا ئهو کاتهی دهچنه ناو باسێکی ترهوه، کاتێکیش ئهگهر شهیتان له بیری بردیتهوه (که دوور بکهویتهوه لێیان) جا دوای ئهوهی که بیرت هاتهوه لهگهڵ قهومی ستهمکاران دامهنیشه.
وَمَا عَلَى ٱلَّذِينَ يَتَّقُونَ مِنۡ حِسَابِهِم مِّن شَيۡءٖ وَلَٰكِن ذِكۡرَىٰ لَعَلَّهُمۡ يَتَّقُونَ ﴿69﴾وَمَا عَلَى ٱلَّذِينَ يَتَّقُونَ مِنۡ حِسَابِهِم مِّن شَيۡءٖ وَلَٰكِن ذِكۡرَىٰ لَعَلَّهُمۡ يَتَّقُونَ
(ههرچهنده) تاوانی نهفامان هیچ کار ناکاته سهر پاداشتی ئهوانهی خواناس و دیندارن، بهڵام (ئهو ههڵوێستهی پێشوو) یادخستنهوهیه، بۆ ئهوهی خۆیان بپارێزن (لهو کۆڕو کۆمهڵانه و یاخیهکانیش دابچڵهکێن).
وَذَرِ ٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ دِينَهُمۡ لَعِبٗا وَلَهۡوٗا وَغَرَّتۡهُمُ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَاۚ وَذَكِّرۡ بِهِۦٓ أَن تُبۡسَلَ نَفۡسُۢ بِمَا كَسَبَتۡ لَيۡسَ لَهَا مِن دُونِ ٱللَّهِ وَلِيّٞ وَلَا شَفِيعٞ وَإِن تَعۡدِلۡ كُلَّ عَدۡلٖ لَّا يُؤۡخَذۡ مِنۡهَآۗ أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ أُبۡسِلُواْ بِمَا كَسَبُواْۖ لَهُمۡ شَرَابٞ مِّنۡ حَمِيمٖ وَعَذَابٌ أَلِيمُۢ بِمَا كَانُواْ يَكۡفُرُونَ ﴿70﴾وَذَرِ ٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ دِينَهُمۡ لَعِبٗا وَلَهۡوٗا وَغَرَّتۡهُمُ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَاۚ وَذَكِّرۡ بِهِۦٓ أَن تُبۡسَلَ نَفۡسُۢ بِمَا كَسَبَتۡ لَيۡسَ لَهَا مِن دُونِ ٱللَّهِ وَلِيّٞ وَلَا شَفِيعٞ وَإِن تَعۡدِلۡ كُلَّ عَدۡلٖ لَّا يُؤۡخَذۡ مِنۡهَآۗ أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ أُبۡسِلُواْ بِمَا كَسَبُواْۖ لَهُمۡ شَرَابٞ مِّنۡ حَمِيمٖ وَعَذَابٌ أَلِيمُۢ بِمَا كَانُواْ يَكۡفُرُونَ
(ئهی محمد (صلى الله عليه وسلم)، ئهی ئیماندار) وازلهوانه بهێنه که ئاینی خۆیان کردووه بهگاڵتهوگاڵتهجار و ژیانی دنیا فریوی داون و سهر لێشێواوی کردوون، یادیان بهێنهرهوه بهقورئان تا کهس تیا نهچێت بههۆی کارو کردهوهی نالهباریهوه، ئهو کاته جگه له خوا کهس نهبێت پشتیوانی بێت، کهسیش نهبێت تکاکاری بێت، چونکه کابرای خوانهناس ههرچیهکی ببێت و بیهوێت بیکاته بارمتهو فیدیهی خۆی، لێی وهرناگرێت، ئا ئهوانه کاسانێکن که گرفتار بوون و تیاچوون به دهست کارو کردهوهی نالهباری خۆیانهوه، بۆ ئهوانه خواردنهوه و ئاوی لهکوڵ و سزای بهئێش ئامادهیه، بههۆی بێ باوهڕ بوونیانهوه.
قُلۡ أَنَدۡعُواْ مِن دُونِ ٱللَّهِ مَا لَا يَنفَعُنَا وَلَا يَضُرُّنَا وَنُرَدُّ عَلَىٰٓ أَعۡقَابِنَا بَعۡدَ إِذۡ هَدَىٰنَا ٱللَّهُ كَٱلَّذِي ٱسۡتَهۡوَتۡهُ ٱلشَّيَٰطِينُ فِي ٱلۡأَرۡضِ حَيۡرَانَ لَهُۥٓ أَصۡحَٰبٞ يَدۡعُونَهُۥٓ إِلَى ٱلۡهُدَى ٱئۡتِنَاۗ قُلۡ إِنَّ هُدَى ٱللَّهِ هُوَ ٱلۡهُدَىٰۖ وَأُمِرۡنَا لِنُسۡلِمَ لِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ ﴿71﴾قُلۡ أَنَدۡعُواْ مِن دُونِ ٱللَّهِ مَا لَا يَنفَعُنَا وَلَا يَضُرُّنَا وَنُرَدُّ عَلَىٰٓ أَعۡقَابِنَا بَعۡدَ إِذۡ هَدَىٰنَا ٱللَّهُ كَٱلَّذِي ٱسۡتَهۡوَتۡهُ ٱلشَّيَٰطِينُ فِي ٱلۡأَرۡضِ حَيۡرَانَ لَهُۥٓ أَصۡحَٰبٞ يَدۡعُونَهُۥٓ إِلَى ٱلۡهُدَى ٱئۡتِنَاۗ قُلۡ إِنَّ هُدَى ٱللَّهِ هُوَ ٱلۡهُدَىٰۖ وَأُمِرۡنَا لِنُسۡلِمَ لِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ
پێیان بڵێ: (ئایا ڕهوایه) پهرستن و هاناو هاوار بۆ کهسێک یان بۆ شتێک بهرین، که نه دهتوانێت قازانجمان پێبگهیهنێت نه زیان، ئایا ڕاسته پاشگهز بکرێینهوه دوای ئهوهی خوا هیدایهتی داین، ئێمه وهکو ئهو کهسه بین که شهیتانهکان دهستیان لێوهشاند بێت و شێتیان کردبێت، بهسهر زهویدا سهرگهردان بسوڕێتهوه و چهند هاوهڵێکی (دڵسۆز)ی ههبێت، بانگی بکهن بۆ ڕێبازی هیدایهت و (بهسۆزهوه پێی بڵێن): وهره بۆ لای ئێمه، (ئهی محمد (صلى الله عليه وسلم)، ئهی ئیماندار) تۆ بڵێ: بهڕاستی من دڵنیام که ههر ڕێنموویی خوا (ئاینی ئیسلام) ڕێنموویی تهواوه، ئێمه فهرمانمان پێدراوه که تهسلیم و فهرمانبهرداری پهروهردگاری جیهانیان ببین، (بهقسهی شهیتانهکان نهکهین).
وَأَنۡ أَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَٱتَّقُوهُۚ وَهُوَ ٱلَّذِيٓ إِلَيۡهِ تُحۡشَرُونَ ﴿72﴾وَأَنۡ أَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَٱتَّقُوهُۚ وَهُوَ ٱلَّذِيٓ إِلَيۡهِ تُحۡشَرُونَ
ههروهها (فهرمانمان پێدراوه): نوێژو دروشمهکانی بهچاکی ئهنجام بدهن و له خهشم و قینی خوا خۆتان بپارێزن، ئهو پهروهردگاره ئهوهیه که ههر بۆ لای ئهو کۆ دهکرێینهوه.
وَهُوَ ٱلَّذِي خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ بِٱلۡحَقِّۖ وَيَوۡمَ يَقُولُ كُن فَيَكُونُۚ قَوۡلُهُ ٱلۡحَقُّۚ وَلَهُ ٱلۡمُلۡكُ يَوۡمَ يُنفَخُ فِي ٱلصُّورِۚ عَٰلِمُ ٱلۡغَيۡبِ وَٱلشَّهَٰدَةِۚ وَهُوَ ٱلۡحَكِيمُ ٱلۡخَبِيرُ ﴿73﴾وَهُوَ ٱلَّذِي خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ بِٱلۡحَقِّۖ وَيَوۡمَ يَقُولُ كُن فَيَكُونُۚ قَوۡلُهُ ٱلۡحَقُّۚ وَلَهُ ٱلۡمُلۡكُ يَوۡمَ يُنفَخُ فِي ٱلصُّورِۚ عَٰلِمُ ٱلۡغَيۡبِ وَٱلشَّهَٰدَةِۚ وَهُوَ ٱلۡحَكِيمُ ٱلۡخَبِيرُ
ههر ئهو زاته ئاسمانهکان و زهوی لهسهر بنچینهو بناغهی حهق و ڕاستی دروست کردووه، ههر ڕۆژێک ههر کاتێک فهرمان (به نهمان و لهناوچوونی بدات) بێ دواکهوتن پێش دێت، فهرمان و گوفتاری ئهوزاته ههمیشه ڕاست و بهجێیه و ئهنجامدراوه، لهو ڕۆژهی فوو دهکرێت به (صور)دا دهسهڵات تهنها بۆ خوایه، ههر ئهو زانای نهێنی و ئاشکرایه، ههر ئهویش خوایهکی دانا و ئاگایه (به ههموو بهدیهێنراوهکانی).
وَإِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِيمُ لِأَبِيهِ ءَازَرَ أَتَتَّخِذُ أَصۡنَامًا ءَالِهَةً إِنِّيٓ أَرَىٰكَ وَقَوۡمَكَ فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ ﴿74﴾۞وَإِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِيمُ لِأَبِيهِ ءَازَرَ أَتَتَّخِذُ أَصۡنَامًا ءَالِهَةً إِنِّيٓ أَرَىٰكَ وَقَوۡمَكَ فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ
(بهسهرهاتی سهدهکانی ڕابوردوو بێنهوه یادیان) کاتێک ئیبراهیم به ئازهری باوکی وت: ئایا ڕاسته چهند بتێک بکهیته خوا؟! بهڕاستی من دهبینم تۆش و قهومهکهشت لهناو گومڕاییهکی ئاشکرادان.
وَكَذَٰلِكَ نُرِيٓ إِبۡرَٰهِيمَ مَلَكُوتَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَلِيَكُونَ مِنَ ٱلۡمُوقِنِينَ ﴿75﴾وَكَذَٰلِكَ نُرِيٓ إِبۡرَٰهِيمَ مَلَكُوتَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَلِيَكُونَ مِنَ ٱلۡمُوقِنِينَ
بهو شێوهیهش دهسهڵاتی تۆکمهمان له ئاسمانهکان و زهویدا نیشانی ئیبراهیم دهدهین بۆ ئهوهی بهڵگه بهدهست بێت و له ڕیزی دڵنیاکاندا بێت.
فَلَمَّا جَنَّ عَلَيۡهِ ٱلَّيۡلُ رَءَا كَوۡكَبٗاۖ قَالَ هَٰذَا رَبِّيۖ فَلَمَّآ أَفَلَ قَالَ لَآ أُحِبُّ ٱلۡأٓفِلِينَ ﴿76﴾فَلَمَّا جَنَّ عَلَيۡهِ ٱلَّيۡلُ رَءَا كَوۡكَبٗاۖ قَالَ هَٰذَا رَبِّيۖ فَلَمَّآ أَفَلَ قَالَ لَآ أُحِبُّ ٱلۡأٓفِلِينَ
ئینجا کاتێک شهو باڵی کێشا بهسهر ئیبراهیمدا ئهستێرهیهکی (گهشی گهورهی)بینی، بۆیه وتی: ئاگاداربن، وادابنێین ئهمه پهروهردگارمه، کاتێک ئهستێرهکهی لێ ئاوا بوو وتی: من شتی لهبهرچاو ون بووم خۆش ناوێت و نایپهرستم.
فَلَمَّا رَءَا ٱلۡقَمَرَ بَازِغٗا قَالَ هَٰذَا رَبِّيۖ فَلَمَّآ أَفَلَ قَالَ لَئِن لَّمۡ يَهۡدِنِي رَبِّي لَأَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلضَّآلِّينَ ﴿77﴾فَلَمَّا رَءَا ٱلۡقَمَرَ بَازِغٗا قَالَ هَٰذَا رَبِّيۖ فَلَمَّآ أَفَلَ قَالَ لَئِن لَّمۡ يَهۡدِنِي رَبِّي لَأَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلضَّآلِّينَ
ئینجا کاتێک مانگی بینی ههڵهات، وتی: ئاگاداربن، وادابنێین ئهمهیان پهروهردگارمه، کاتێک ئهویش ئاوا بوو وتی: سوێند بێت به خوا ئهگهر پهروهردگارم هیدایهتی نهدامایه، ئهوه بێگومان له ڕیزی دهستهی گومڕاکاندا دهبووم.
فَلَمَّا رَءَا ٱلشَّمۡسَ بَازِغَةٗ قَالَ هَٰذَا رَبِّي هَٰذَآ أَكۡبَرُۖ فَلَمَّآ أَفَلَتۡ قَالَ يَٰقَوۡمِ إِنِّي بَرِيٓءٞ مِّمَّا تُشۡرِكُونَ ﴿78﴾فَلَمَّا رَءَا ٱلشَّمۡسَ بَازِغَةٗ قَالَ هَٰذَا رَبِّي هَٰذَآ أَكۡبَرُۖ فَلَمَّآ أَفَلَتۡ قَالَ يَٰقَوۡمِ إِنِّي بَرِيٓءٞ مِّمَّا تُشۡرِكُونَ
ئینجا کاتێک خۆری بینی ههڵهات، وتی: ئاگاداربن، وادابنێین ئهمهیان پهروهردگارمه، ئهمه گهورهتریشه کاتێک ئهویش ئاوابوو وتی: ئهی خهڵکینه، ئهی خزمینه، بهڕاستی من بهریم لهو شتانهی ئێوه کردووتانه بههاوهڵ و شهریک (بۆ پهروهردگار).
إِنِّي وَجَّهۡتُ وَجۡهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ حَنِيفٗاۖ وَمَآ أَنَا۠ مِنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ ﴿79﴾إِنِّي وَجَّهۡتُ وَجۡهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ حَنِيفٗاۖ وَمَآ أَنَا۠ مِنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ
بهڕاستی من ڕووی خۆم و دڵم له پهرستندا کردۆته ئهو زاتهی ئاسمانهکان و زهوی فهراههم هێناوه، لهکاتێکدا ڕووم لههیچ شتێکی ترناکهم، بهدڵئارامی تهواویشهوه (دهڵیم که): ههرگیز من له ڕیزی موشریک و هاوهڵگهراندانیم.
وَحَآجَّهُۥ قَوۡمُهُۥۚ قَالَ أَتُحَـٰٓجُّوٓنِّي فِي ٱللَّهِ وَقَدۡ هَدَىٰنِۚ وَلَآ أَخَافُ مَا تُشۡرِكُونَ بِهِۦٓ إِلَّآ أَن يَشَآءَ رَبِّي شَيۡـٔٗاۚ وَسِعَ رَبِّي كُلَّ شَيۡءٍ عِلۡمًاۚ أَفَلَا تَتَذَكَّرُونَ ﴿80﴾وَحَآجَّهُۥ قَوۡمُهُۥۚ قَالَ أَتُحَـٰٓجُّوٓنِّي فِي ٱللَّهِ وَقَدۡ هَدَىٰنِۚ وَلَآ أَخَافُ مَا تُشۡرِكُونَ بِهِۦٓ إِلَّآ أَن يَشَآءَ رَبِّي شَيۡـٔٗاۚ وَسِعَ رَبِّي كُلَّ شَيۡءٍ عِلۡمًاۚ أَفَلَا تَتَذَكَّرُونَ
(کهچی قهومه نالهبارهکهشی) کهوتنه موجادهلهو دهمهدهمێ دژی (له وهڵامیاندا ئیبراهیم وتی): ئایا ئێوه دهربارهی خوای (تاکو تهنها) لهگهڵ مندا دهمهدهمێ و موجادهله دهکهن؟ لهکاتێکدا ئهو بهڕاستی هیدایهتی داوم و ڕێبازی ڕاستی نیشانداوم و ناشترسم لهو شتانهی که ئێوه دهیکهن بهشهریکی خوا (چونکه ناتوانن زیانێکم پێ بگهیهنن) مهگهر ویستی پهروهردگارمی لهسهربێت و بیهوێت شتێکم بهسهردا بهێنێت، پهروهردگارم بهزانست و زانیاری ههموو شتێکی گرتۆتهوه، ئایا ئهوه بیرناکهنهوه و یاداوهری وهرناگرن؟
وَكَيۡفَ أَخَافُ مَآ أَشۡرَكۡتُمۡ وَلَا تَخَافُونَ أَنَّكُمۡ أَشۡرَكۡتُم بِٱللَّهِ مَا لَمۡ يُنَزِّلۡ بِهِۦ عَلَيۡكُمۡ سُلۡطَٰنٗاۚ فَأَيُّ ٱلۡفَرِيقَيۡنِ أَحَقُّ بِٱلۡأَمۡنِۖ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ ﴿81﴾وَكَيۡفَ أَخَافُ مَآ أَشۡرَكۡتُمۡ وَلَا تَخَافُونَ أَنَّكُمۡ أَشۡرَكۡتُم بِٱللَّهِ مَا لَمۡ يُنَزِّلۡ بِهِۦ عَلَيۡكُمۡ سُلۡطَٰنٗاۚ فَأَيُّ ٱلۡفَرِيقَيۡنِ أَحَقُّ بِٱلۡأَمۡنِۖ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ
من چۆن لهو شتانه دهترسم که ئێوه له جیاتی خوا دهیانپهرستن و چۆن ئێوه ناترسن لهوهی که شهریک و هاوهڵتان بۆ خوا بڕیارداوه بهبێ هیچ بهڵگهیهک که خوا ناردبێتی بۆتان، جا کهواته کام دهسته شایستهی ئهوهیه بێ ترس و بیم بێت و به ئاسوودهیی بژی؟ ئهگهر ئێوه دهزانن ئهوه پێم بڵێن؟...
ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَلَمۡ يَلۡبِسُوٓاْ إِيمَٰنَهُم بِظُلۡمٍ أُوْلَـٰٓئِكَ لَهُمُ ٱلۡأَمۡنُ وَهُم مُّهۡتَدُونَ ﴿82﴾ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَلَمۡ يَلۡبِسُوٓاْ إِيمَٰنَهُم بِظُلۡمٍ أُوْلَـٰٓئِكَ لَهُمُ ٱلۡأَمۡنُ وَهُم مُّهۡتَدُونَ
ئهوانهی ئیمان و باوهڕیان هێناوه و ستهم و هاوهڵگهریان تێکهڵ به ئیمانهکهیان نهکردووه، ئاسوودهیی و هێمنی ههر بۆ ئهوانهیه، ههر ئهوانهش ڕێنموومایی کراون.
وَتِلۡكَ حُجَّتُنَآ ءَاتَيۡنَٰهَآ إِبۡرَٰهِيمَ عَلَىٰ قَوۡمِهِۦۚ نَرۡفَعُ دَرَجَٰتٖ مَّن نَّشَآءُۗ إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٞ ﴿83﴾وَتِلۡكَ حُجَّتُنَآ ءَاتَيۡنَٰهَآ إِبۡرَٰهِيمَ عَلَىٰ قَوۡمِهِۦۚ نَرۡفَعُ دَرَجَٰتٖ مَّن نَّشَآءُۗ إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٞ
ئهو وتو وێژو لێکۆڵینهوانه بهڵگه و نیشانهی ئێمه بوو، کاتێک بهخشیمانن به ئیبراهیم لهسهر گهلهکهی و زاڵ بوو بهسهریاندا، قسهو بیروباوهری بهسهر قهومهکهیدا سهرکهوت، جا ههر کهسێک بمانهوێت و (خۆیشی شایسته بێت) چهندهها پلهوپایهی بهرز دهکهینهوه، بهڕاستی پهروهردگاری تۆ دانا و کار بهجێ یه و زانایه بهههموو شتێک.
وَوَهَبۡنَا لَهُۥٓ إِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَۚ كُلًّا هَدَيۡنَاۚ وَنُوحًا هَدَيۡنَا مِن قَبۡلُۖ وَمِن ذُرِّيَّتِهِۦ دَاوُۥدَ وَسُلَيۡمَٰنَ وَأَيُّوبَ وَيُوسُفَ وَمُوسَىٰ وَهَٰرُونَۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُحۡسِنِينَ ﴿84﴾وَوَهَبۡنَا لَهُۥٓ إِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَۚ كُلًّا هَدَيۡنَاۚ وَنُوحًا هَدَيۡنَا مِن قَبۡلُۖ وَمِن ذُرِّيَّتِهِۦ دَاوُۥدَ وَسُلَيۡمَٰنَ وَأَيُّوبَ وَيُوسُفَ وَمُوسَىٰ وَهَٰرُونَۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُحۡسِنِينَ
(لهوهودوا) ئیسحاق و یهعقوبمان پێبهخشی، ههریهک لهوانمان ڕێنموویی کرد، پێشتریش نوحمان ڕێنموویی کردبوو و له نهوهکانی (تری ئیبراهیم) داود و سلیمان و ئهیوب و یوسف و موسا و هاروون (هاتنه دنیاوه و بوونه ڕابهرو چاوساغ بۆ خهڵکی) ئا بهو شێوهیه پاداشتی چاکهخوازان دهدهینهوه (نهوهی چاکو پاک و خواناسیان پێدهبهخشین).
وَزَكَرِيَّا وَيَحۡيَىٰ وَعِيسَىٰ وَإِلۡيَاسَۖ كُلّٞ مِّنَ ٱلصَّـٰلِحِينَ ﴿85﴾وَزَكَرِيَّا وَيَحۡيَىٰ وَعِيسَىٰ وَإِلۡيَاسَۖ كُلّٞ مِّنَ ٱلصَّـٰلِحِينَ
(ههروهها) زهکهریا و یهحیا و عیسا و ئیلیاس ههر ههموویان له پاک و چاکان بوون.
وَإِسۡمَٰعِيلَ وَٱلۡيَسَعَ وَيُونُسَ وَلُوطٗاۚ وَكُلّٗا فَضَّلۡنَا عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ ﴿86﴾وَإِسۡمَٰعِيلَ وَٱلۡيَسَعَ وَيُونُسَ وَلُوطٗاۚ وَكُلّٗا فَضَّلۡنَا عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ
ئیسماعیل و یهسهع و یونس و لوطیش (لههیدایهت دراوو پێغهمبهران بوون) ههریهکه لهوانیشمان ڕێزدارکرد بهسهر ههموو خهڵکی جیهانی (سهردهمی خۆیاندا).
وَمِنۡ ءَابَآئِهِمۡ وَذُرِّيَّـٰتِهِمۡ وَإِخۡوَٰنِهِمۡۖ وَٱجۡتَبَيۡنَٰهُمۡ وَهَدَيۡنَٰهُمۡ إِلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٖ ﴿87﴾وَمِنۡ ءَابَآئِهِمۡ وَذُرِّيَّـٰتِهِمۡ وَإِخۡوَٰنِهِمۡۖ وَٱجۡتَبَيۡنَٰهُمۡ وَهَدَيۡنَٰهُمۡ إِلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٖ
ههروهها ههندێک له باوانیان و نهوهکانیان و براکانیانمان ههڵبژاردو هیدایهت و ڕێنموویمان کردن بۆ ڕێگهو ڕێبازی ڕاست و دروست.
ذَٰلِكَ هُدَى ٱللَّهِ يَهۡدِي بِهِۦ مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦۚ وَلَوۡ أَشۡرَكُواْ لَحَبِطَ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ﴿88﴾ذَٰلِكَ هُدَى ٱللَّهِ يَهۡدِي بِهِۦ مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦۚ وَلَوۡ أَشۡرَكُواْ لَحَبِطَ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
ئهوهیه هیدایهت و ڕێنموویی خوایی که هیدایهت و ڕێنموویی ههر کهسێکی پێ دهدات له بهندهکانی (که شایسته بێت) خۆ ئهگهر شهریک و هاوبهش بڕیار بدهن، ئهوه ههرچی کارو کردهوهیهکی (چاکیشیان) ههیه ههمووی پووچ و بێ نرخ دهبێت.
أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحُكۡمَ وَٱلنُّبُوَّةَۚ فَإِن يَكۡفُرۡ بِهَا هَـٰٓؤُلَآءِ فَقَدۡ وَكَّلۡنَا بِهَا قَوۡمٗا لَّيۡسُواْ بِهَا بِكَٰفِرِينَ ﴿89﴾أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحُكۡمَ وَٱلنُّبُوَّةَۚ فَإِن يَكۡفُرۡ بِهَا هَـٰٓؤُلَآءِ فَقَدۡ وَكَّلۡنَا بِهَا قَوۡمٗا لَّيۡسُواْ بِهَا بِكَٰفِرِينَ
ئا ئهوانهی (که ناوبران) ئهوانهن کتێبی (ئاسمانی) و دهسهڵات و فهرمانڕهوایی و پێغهمبهرایهتیمان پێ بهخشیوون، جا ئهگهر ئهوانه بڕوایان پێی نهبێت (له نهفامان)، ئهوه بهڕاستی بهکهسانێکی ترمان (له ژیرو هۆشمهندهکان) سپارد و بڕوایان پێیهتی و پشتیوانیی لێدهکهن و پێی بێ باوهڕ نین.
أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ هَدَى ٱللَّهُۖ فَبِهُدَىٰهُمُ ٱقۡتَدِهۡۗ قُل لَّآ أَسۡـَٔلُكُمۡ عَلَيۡهِ أَجۡرًاۖ إِنۡ هُوَ إِلَّا ذِكۡرَىٰ لِلۡعَٰلَمِينَ ﴿90﴾أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ هَدَى ٱللَّهُۖ فَبِهُدَىٰهُمُ ٱقۡتَدِهۡۗ قُل لَّآ أَسۡـَٔلُكُمۡ عَلَيۡهِ أَجۡرًاۖ إِنۡ هُوَ إِلَّا ذِكۡرَىٰ لِلۡعَٰلَمِينَ
ئهو (ناوبراوانه) ئهو کهسانهن که خوا (بهتایبهت) هیدایهت و ڕینموویی کردوون، تۆش (ئهی محمد (صلى الله عليه وسلم)، ئهی ئیماندار) شوێنی هیدایهت و ڕێنموویی ئهوانه بکهوه (ههروهها بهو خهڵکه) بڵێ: که من هیج جۆره کرێ و پاداشتێکتان لهسهر ڕێنموویی لێ داوا ناکهم، ئهم قورئان و بهرنامهیهش (که به مندا ڕهوانهکراوه) تهنها یادخهرهوهیه بۆ ههموو خهڵکی سهر ئهم زهویه.
وَمَا قَدَرُواْ ٱللَّهَ حَقَّ قَدۡرِهِۦٓ إِذۡ قَالُواْ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ عَلَىٰ بَشَرٖ مِّن شَيۡءٖۗ قُلۡ مَنۡ أَنزَلَ ٱلۡكِتَٰبَ ٱلَّذِي جَآءَ بِهِۦ مُوسَىٰ نُورٗا وَهُدٗى لِّلنَّاسِۖ تَجۡعَلُونَهُۥ قَرَاطِيسَ تُبۡدُونَهَا وَتُخۡفُونَ كَثِيرٗاۖ وَعُلِّمۡتُم مَّا لَمۡ تَعۡلَمُوٓاْ أَنتُمۡ وَلَآ ءَابَآؤُكُمۡۖ قُلِ ٱللَّهُۖ ثُمَّ ذَرۡهُمۡ فِي خَوۡضِهِمۡ يَلۡعَبُونَ ﴿91﴾وَمَا قَدَرُواْ ٱللَّهَ حَقَّ قَدۡرِهِۦٓ إِذۡ قَالُواْ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ عَلَىٰ بَشَرٖ مِّن شَيۡءٖۗ قُلۡ مَنۡ أَنزَلَ ٱلۡكِتَٰبَ ٱلَّذِي جَآءَ بِهِۦ مُوسَىٰ نُورٗا وَهُدٗى لِّلنَّاسِۖ تَجۡعَلُونَهُۥ قَرَاطِيسَ تُبۡدُونَهَا وَتُخۡفُونَ كَثِيرٗاۖ وَعُلِّمۡتُم مَّا لَمۡ تَعۡلَمُوٓاْ أَنتُمۡ وَلَآ ءَابَآؤُكُمۡۖ قُلِ ٱللَّهُۖ ثُمَّ ذَرۡهُمۡ فِي خَوۡضِهِمۡ يَلۡعَبُونَ
(جولهکه) وهکو پێویست قهدری خوایان نهگرت، ڕێزیان بۆ دانهنا، چونکه وتیان: خوا هیچ کتێبێکی بۆ هیچ کهس دانهبهزاندوه، پێیان بڵێ: باشه ئهی کێ ئهو کتێبهی دابهزاند که موسا هێنای (بۆتان)، لهکاتێکدا نوورو هیدایهتیش بوو بۆ خهڵکی، کهچی ئێوه بهش بهش و پارچه پارچهی دهکهن و ئهوهی بهدڵتان بێت نیشانی خهڵکی دهدهن و زۆریشی دهشارنهوه (بهتایبهت دهربارهی پێغهمبهر و قورئان) ههروهها بڵێ ههندێک شت فێرکران که نه ئێوه نه باو و باپیرانتان دهتانزانی، پێیان بڵێ: ههر خوا خۆی دایبهزاندوه و فێریشی کردوون، لهوهودوا وازیان لێ بهێنه با له بهتاڵ و نادروستی خۆیاندا ڕۆبچن و گهمهو یاری بکهن!!
وَهَٰذَا كِتَٰبٌ أَنزَلۡنَٰهُ مُبَارَكٞ مُّصَدِّقُ ٱلَّذِي بَيۡنَ يَدَيۡهِ وَلِتُنذِرَ أُمَّ ٱلۡقُرَىٰ وَمَنۡ حَوۡلَهَاۚ وَٱلَّذِينَ يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ يُؤۡمِنُونَ بِهِۦۖ وَهُمۡ عَلَىٰ صَلَاتِهِمۡ يُحَافِظُونَ ﴿92﴾وَهَٰذَا كِتَٰبٌ أَنزَلۡنَٰهُ مُبَارَكٞ مُّصَدِّقُ ٱلَّذِي بَيۡنَ يَدَيۡهِ وَلِتُنذِرَ أُمَّ ٱلۡقُرَىٰ وَمَنۡ حَوۡلَهَاۚ وَٱلَّذِينَ يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ يُؤۡمِنُونَ بِهِۦۖ وَهُمۡ عَلَىٰ صَلَاتِهِمۡ يُحَافِظُونَ
ئهم (قورئانه) کتێبێکی پیرۆزه، دامان بهزاندوه، ڕاستی کتێبهکانی پێشوو دهسهلمێنێت (به تایبهت تهورات و ئینجیل، که ئهوانیش له لایهن خواوه ڕهوانه کراون) ههروهها ناردوومانه تا شاره دێرینهکه (مهککهی پیرۆز) و ههموو دهوروبهری داچڵهکێنێت و (بانگیان بکات بۆ ئیسلام، که دانیشتووانی ههموو گۆی زهوی دهگرێتهوه) جا ئهوانهی که باوهڕ بهرۆژی دوایی دههێنن، بڕوا به قورئانیش دههێنن و لهسهر نوێژهکانیان بهردهوامن و ههمیشه لهکاتی خۆیدا ئهنجامی دهدهن و دهیپارێزن.
وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا أَوۡ قَالَ أُوحِيَ إِلَيَّ وَلَمۡ يُوحَ إِلَيۡهِ شَيۡءٞ وَمَن قَالَ سَأُنزِلُ مِثۡلَ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُۗ وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذِ ٱلظَّـٰلِمُونَ فِي غَمَرَٰتِ ٱلۡمَوۡتِ وَٱلۡمَلَـٰٓئِكَةُ بَاسِطُوٓاْ أَيۡدِيهِمۡ أَخۡرِجُوٓاْ أَنفُسَكُمُۖ ٱلۡيَوۡمَ تُجۡزَوۡنَ عَذَابَ ٱلۡهُونِ بِمَا كُنتُمۡ تَقُولُونَ عَلَى ٱللَّهِ غَيۡرَ ٱلۡحَقِّ وَكُنتُمۡ عَنۡ ءَايَٰتِهِۦ تَسۡتَكۡبِرُونَ ﴿93﴾وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا أَوۡ قَالَ أُوحِيَ إِلَيَّ وَلَمۡ يُوحَ إِلَيۡهِ شَيۡءٞ وَمَن قَالَ سَأُنزِلُ مِثۡلَ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُۗ وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذِ ٱلظَّـٰلِمُونَ فِي غَمَرَٰتِ ٱلۡمَوۡتِ وَٱلۡمَلَـٰٓئِكَةُ بَاسِطُوٓاْ أَيۡدِيهِمۡ أَخۡرِجُوٓاْ أَنفُسَكُمُۖ ٱلۡيَوۡمَ تُجۡزَوۡنَ عَذَابَ ٱلۡهُونِ بِمَا كُنتُمۡ تَقُولُونَ عَلَى ٱللَّهِ غَيۡرَ ٱلۡحَقِّ وَكُنتُمۡ عَنۡ ءَايَٰتِهِۦ تَسۡتَكۡبِرُونَ
کێ لهوه ستهمکارتره که درۆ بۆ خوا ههڵبهستێت و یاخود بڵێت: منیش وهحی و نیگام بۆ هاتووه، له ڕاستیشدا هیچی بۆ نههاتبێت، ههروهها ئهو کهسهش که وتویهتی: منیش وهک قورئان کتێبێک دادهبهزێنم وهک خوا دایبهزاندوه، خۆ ئهگهر ئهو ستهمکارانه ببینی چۆن له ئێش و ئازاری سهرهمهرگدا (گیرێکیان خواردووه) فریشتهکانیش دهستیان لێدهکهنهوه و لێیان دهدهن و (پێیان دهڵێن): ئادهی گیانتان بدهن بهدهستهوه، دهی ڕۆحتان دهرکهن، ئهمڕۆ له تۆڵهی (خوا نهناسیتاندا) سزاو ئهشکهنجهی ڕیسوایی و شهرمهزاری دهدرێن، چونکه شتی ناحهقتان بهدهم خواوه ههڵدهبهست و خۆتان بهگهوره دهزانی له بهرامبهر ئایهت و فهرمانهکانی خوادا و لووت بهرزیتان نهیدههێشت باوهڕی پێ بهێنن.
وَلَقَدۡ جِئۡتُمُونَا فُرَٰدَىٰ كَمَا خَلَقۡنَٰكُمۡ أَوَّلَ مَرَّةٖ وَتَرَكۡتُم مَّا خَوَّلۡنَٰكُمۡ وَرَآءَ ظُهُورِكُمۡۖ وَمَا نَرَىٰ مَعَكُمۡ شُفَعَآءَكُمُ ٱلَّذِينَ زَعَمۡتُمۡ أَنَّهُمۡ فِيكُمۡ شُرَكَـٰٓؤُاْۚ لَقَد تَّقَطَّعَ بَيۡنَكُمۡ وَضَلَّ عَنكُم مَّا كُنتُمۡ تَزۡعُمُونَ ﴿94﴾وَلَقَدۡ جِئۡتُمُونَا فُرَٰدَىٰ كَمَا خَلَقۡنَٰكُمۡ أَوَّلَ مَرَّةٖ وَتَرَكۡتُم مَّا خَوَّلۡنَٰكُمۡ وَرَآءَ ظُهُورِكُمۡۖ وَمَا نَرَىٰ مَعَكُمۡ شُفَعَآءَكُمُ ٱلَّذِينَ زَعَمۡتُمۡ أَنَّهُمۡ فِيكُمۡ شُرَكَـٰٓؤُاْۚ لَقَد تَّقَطَّعَ بَيۡنَكُمۡ وَضَلَّ عَنكُم مَّا كُنتُمۡ تَزۡعُمُونَ
(له ڕۆژی قیامهتدا خوای گهوره ڕوو به خوانهناسان دهفهرموێت) سوێند بهخوا بێگومان ئێوه به تهنها و تاک تاک هاتوونهته لامان ههروهکو یهکهم جار دروستمان کردن و ههرچی پێمان بهخشی بوون و بهکارتان دههێنا بهجێتان هێشتووه له دوایی خۆتانهوه و ناشبینین لهگهڵتان ئهو کهس و شتانهی که ئێوه دهتانوت تکاکارن بۆمان و فریامان دهکهون، سوێند بهخوا بهڕاستی ههرچی پهیوهندیهک ههبوو له نێوانتاندا بچڕاوهو ههرچی ئومێدتان پێی ههبوو لافتان پێوه لێدهدا لێتان ون بوو.
إِنَّ ٱللَّهَ فَالِقُ ٱلۡحَبِّ وَٱلنَّوَىٰۖ يُخۡرِجُ ٱلۡحَيَّ مِنَ ٱلۡمَيِّتِ وَمُخۡرِجُ ٱلۡمَيِّتِ مِنَ ٱلۡحَيِّۚ ذَٰلِكُمُ ٱللَّهُۖ فَأَنَّىٰ تُؤۡفَكُونَ ﴿95﴾۞إِنَّ ٱللَّهَ فَالِقُ ٱلۡحَبِّ وَٱلنَّوَىٰۖ يُخۡرِجُ ٱلۡحَيَّ مِنَ ٱلۡمَيِّتِ وَمُخۡرِجُ ٱلۡمَيِّتِ مِنَ ٱلۡحَيِّۚ ذَٰلِكُمُ ٱللَّهُۖ فَأَنَّىٰ تُؤۡفَكُونَ
بهڕاستی خوا لهتکهری دهنک و دانهوێڵهیه بۆ ئهوهی یپشکوێنێت و بڕوێت، زیندووش له مردوو دهردههێنێت، دهرهێنهری مردووشه له زیندوو، ئا ئهوهیه خوای پهروهردگارتان، جا ئیتر بۆ کوێ لادهدرێن و بۆ کوێ وێڵ دهکرێن.
فَالِقُ ٱلۡإِصۡبَاحِ وَجَعَلَ ٱلَّيۡلَ سَكَنٗا وَٱلشَّمۡسَ وَٱلۡقَمَرَ حُسۡبَانٗاۚ ذَٰلِكَ تَقۡدِيرُ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡعَلِيمِ ﴿96﴾فَالِقُ ٱلۡإِصۡبَاحِ وَجَعَلَ ٱلَّيۡلَ سَكَنٗا وَٱلشَّمۡسَ وَٱلۡقَمَرَ حُسۡبَانٗاۚ ذَٰلِكَ تَقۡدِيرُ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡعَلِيمِ
(ههرئهو زاتهیه) بهیانیان فهراههم دههێنێت و ئاسۆ ڕوناک دهکاتهوه و شهوی کردووه بههۆی ئارامی و خامۆشی، ڕۆژو مانگیشی کردووه بههۆی ڕاگرتنی حساب، ئهو شتانه ههمووی بهنهخشهی خوای باڵادهست و زانا کێشراوه.
وَهُوَ ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ ٱلنُّجُومَ لِتَهۡتَدُواْ بِهَا فِي ظُلُمَٰتِ ٱلۡبَرِّ وَٱلۡبَحۡرِۗ قَدۡ فَصَّلۡنَا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَعۡلَمُونَ ﴿97﴾وَهُوَ ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ ٱلنُّجُومَ لِتَهۡتَدُواْ بِهَا فِي ظُلُمَٰتِ ٱلۡبَرِّ وَٱلۡبَحۡرِۗ قَدۡ فَصَّلۡنَا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَعۡلَمُونَ
ههر ئهو زاته، ئهستێرهی بۆ فهراههم هێناون تا ببێته هۆی ڕێنموویتان لهناو تاریکیهکانی سهر ڕووکاری وشکانی و دهریاکاندا، بهڕاستی ئێمه نیشانه و بهڵگهی زۆرمان (لهسهر دهسهڵاتی خۆمان و ڕێکوپێکی کارمان) ڕوون کردۆتهوه بۆ کهسانێک که پێی بزانن و لێی تێبگهن.
وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنشَأَكُم مِّن نَّفۡسٖ وَٰحِدَةٖ فَمُسۡتَقَرّٞ وَمُسۡتَوۡدَعٞۗ قَدۡ فَصَّلۡنَا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَفۡقَهُونَ ﴿98﴾وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنشَأَكُم مِّن نَّفۡسٖ وَٰحِدَةٖ فَمُسۡتَقَرّٞ وَمُسۡتَوۡدَعٞۗ قَدۡ فَصَّلۡنَا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَفۡقَهُونَ
ههر ئهو زاته ئێوهی بهدیهێناوه له تاکه کهسێک، سهردهمێک (بهشێکتانی له پشتی باوکتاندا) نیشتهجێ کردبوو (که گوێزرانهوه بۆ ناو سکی دایکتان) ئهو شوێنه ئێوهی گرته خۆ (تا تیایدا نهش و نما بکهن، یاخود بۆ ماوهیهک ئێوهی لهسهر ڕووکاری زهوی دانا، دوایی له توێیدا شاردنیهوه تا ڕۆژی قیامهت) بهڕاستی ئێمه نیشانه و بهڵگهی زۆرمان (لهسهر دروستکردنی ئێوه و دروستکاری خۆمان هێناوهتهوه) بۆ کهسانێک که تێفکرن و وردبین بن.
وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءٗ فَأَخۡرَجۡنَا بِهِۦ نَبَاتَ كُلِّ شَيۡءٖ فَأَخۡرَجۡنَا مِنۡهُ خَضِرٗا نُّخۡرِجُ مِنۡهُ حَبّٗا مُّتَرَاكِبٗا وَمِنَ ٱلنَّخۡلِ مِن طَلۡعِهَا قِنۡوَانٞ دَانِيَةٞ وَجَنَّـٰتٖ مِّنۡ أَعۡنَابٖ وَٱلزَّيۡتُونَ وَٱلرُّمَّانَ مُشۡتَبِهٗا وَغَيۡرَ مُتَشَٰبِهٍۗ ٱنظُرُوٓاْ إِلَىٰ ثَمَرِهِۦٓ إِذَآ أَثۡمَرَ وَيَنۡعِهِۦٓۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكُمۡ لَأٓيَٰتٖ لِّقَوۡمٖ يُؤۡمِنُونَ ﴿99﴾وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءٗ فَأَخۡرَجۡنَا بِهِۦ نَبَاتَ كُلِّ شَيۡءٖ فَأَخۡرَجۡنَا مِنۡهُ خَضِرٗا نُّخۡرِجُ مِنۡهُ حَبّٗا مُّتَرَاكِبٗا وَمِنَ ٱلنَّخۡلِ مِن طَلۡعِهَا قِنۡوَانٞ دَانِيَةٞ وَجَنَّـٰتٖ مِّنۡ أَعۡنَابٖ وَٱلزَّيۡتُونَ وَٱلرُّمَّانَ مُشۡتَبِهٗا وَغَيۡرَ مُتَشَٰبِهٍۗ ٱنظُرُوٓاْ إِلَىٰ ثَمَرِهِۦٓ إِذَآ أَثۡمَرَ وَيَنۡعِهِۦٓۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكُمۡ لَأٓيَٰتٖ لِّقَوۡمٖ يُؤۡمِنُونَ
ئهو خوایه زاتێکه که له ئاسمانهوه باران دهبارێنێت (دهفهرموێت): جا بههۆیهوه چرۆو چهکهرهی ههموو شتێکی پێ دهردههێنین و شینی دهکهین، ئینجا لاسکی سهوزی لێ پهیدا دهکهین، زنجیره دانهی سهفتهکراوی لێ دروست دهکهین (وهک گوڵهگهنم و چوڵتوک و گهنمهشامی.. هتد) له دارخورماش له ههندێ لق و چڵه پۆپی هێشووی خورما شۆڕ دهبێتهوه، ههروهها باخی ههمهجۆری ڕهزو ترێ، زهیتون و ههناریش، ههیانه له ڕواڵهتدا لهیهک دهچێت، ههشیانه لهیهک ناچێت، جا تهماشای بهرهکهی بکهن کاتێک بهر دهگرێت، پێ دهگات، (سهرهتا ههندێکی گوڵه و دوایی خۆی ههڵدهپێچێت، ڕهنگ و قهبارهیهک دهگرێته خۆی، دوای چهند مانگێک قهبارهشی گهورهتر دهبێت، ڕهنگیشی دهگۆڕێت، ئهوسا پێ دهگات و تام و بۆنی سروشتی خۆی بۆ دروست دهبێت) بهڕاستی ئا لهو شتانهدا (که ئاماژهی تێداکرا بۆتان) چهندهها بهڵگهو نیشانهی تهواون بۆ کهسانێک که ئیمان و باوهڕیان دههێنن (بهو بهدی هێنهرهی که ئاسهواری دهستی قودرهت و به دهسهڵاتی له ههموو شتێکدا بهدی دهکرێت).
وَجَعَلُواْ لِلَّهِ شُرَكَآءَ ٱلۡجِنَّ وَخَلَقَهُمۡۖ وَخَرَقُواْ لَهُۥ بَنِينَ وَبَنَٰتِۭ بِغَيۡرِ عِلۡمٖۚ سُبۡحَٰنَهُۥ وَتَعَٰلَىٰ عَمَّا يَصِفُونَ ﴿100﴾وَجَعَلُواْ لِلَّهِ شُرَكَآءَ ٱلۡجِنَّ وَخَلَقَهُمۡۖ وَخَرَقُواْ لَهُۥ بَنِينَ وَبَنَٰتِۭ بِغَيۡرِ عِلۡمٖۚ سُبۡحَٰنَهُۥ وَتَعَٰلَىٰ عَمَّا يَصِفُونَ
(لهگهڵ ئهو ههموو نیشانهی دهسهڵاتداریهدا نهفامان) پهری و جنۆکهیان کردۆته هاوبهش و هاوتای خوا، له حاڵێکدا ههر خوا دروستکاری پهری و جنۆکهکانه و بهناحهق کوڕو کچ دهدهنه پاڵی، بێ هیچ جۆره زانیاریهک (گاور دهڵێ: عیسا کوڕی خوایه، جوو دهڵێ: عوزهیر، هاوهڵگهران دهڵێن: فریشتهکان کچی خوان!!) پاکی و بێگهردی و بڵندی بۆ ئهو زاتهیه که دووره لهو سیفهته ناقۆڵاو نادروستانهوه که ئهوانه خوای پێی پێناسه دهکهن.
بَدِيعُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ أَنَّىٰ يَكُونُ لَهُۥ وَلَدٞ وَلَمۡ تَكُن لَّهُۥ صَٰحِبَةٞۖ وَخَلَقَ كُلَّ شَيۡءٖۖ وَهُوَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ ﴿101﴾بَدِيعُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ أَنَّىٰ يَكُونُ لَهُۥ وَلَدٞ وَلَمۡ تَكُن لَّهُۥ صَٰحِبَةٞۖ وَخَلَقَ كُلَّ شَيۡءٖۖ وَهُوَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ
بێگومان ئهو زاته بهدیهێنهری ئاسمانهکان و زهویه له جوانترین و ڕێک و پێکترین شێوهدا، چۆن ڕۆڵهی دهبێت؟! خۆ ئهوزاته هاوسهری نهگرتووه؟! بهڵکو ههموو شتێکی دروست کردوه، بهڕاستی ئهو زاته بهههموو شتێک زانایه.
ذَٰلِكُمُ ٱللَّهُ رَبُّكُمۡۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ خَٰلِقُ كُلِّ شَيۡءٖ فَٱعۡبُدُوهُۚ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ وَكِيلٞ ﴿102﴾ذَٰلِكُمُ ٱللَّهُ رَبُّكُمۡۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ خَٰلِقُ كُلِّ شَيۡءٖ فَٱعۡبُدُوهُۚ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ وَكِيلٞ
ئا ئهو خوایه پهروهردگارتانه، جگه لهویش هیچ خوایهکی تر نیه، بهدیهێنهری ههموو شتێکه، کهواته ههر ئهو زاته بپهرستن و بهندایهتی تهنها ئهو بکهن، ئهو خوایه ئاگادارو چاودێری ههموو شتێکه.
لَّا تُدۡرِكُهُ ٱلۡأَبۡصَٰرُ وَهُوَ يُدۡرِكُ ٱلۡأَبۡصَٰرَۖ وَهُوَ ٱللَّطِيفُ ٱلۡخَبِيرُ ﴿103﴾لَّا تُدۡرِكُهُ ٱلۡأَبۡصَٰرُ وَهُوَ يُدۡرِكُ ٱلۡأَبۡصَٰرَۖ وَهُوَ ٱللَّطِيفُ ٱلۡخَبِيرُ
دهزگای بینایی و (بۆچوونی ئادهمیزاد) ناتوانێت ئهو زاته ببینێت، زانیاری ئهو خوایه ههموو شتێکی گرتۆتهوه، ئاگاداریشه بهههموو دهزگاکانی بینایی، ههر ئهوه وردبین و ئاگایه.
قَدۡ جَآءَكُم بَصَآئِرُ مِن رَّبِّكُمۡۖ فَمَنۡ أَبۡصَرَ فَلِنَفۡسِهِۦۖ وَمَنۡ عَمِيَ فَعَلَيۡهَاۚ وَمَآ أَنَا۠ عَلَيۡكُم بِحَفِيظٖ ﴿104﴾قَدۡ جَآءَكُم بَصَآئِرُ مِن رَّبِّكُمۡۖ فَمَنۡ أَبۡصَرَ فَلِنَفۡسِهِۦۖ وَمَنۡ عَمِيَ فَعَلَيۡهَاۚ وَمَآ أَنَا۠ عَلَيۡكُم بِحَفِيظٖ
بێگومان چهندهها بهڵگهی ڕووناکبیرتان له لایهن پهروهردگارتانهوه بۆ هاتووه، جا ئهوهی خۆی ڕوناکبیر بکات و له ڕاستیهکان تێفکرێت و تێبگات و گۆڕانکاری له بیرو هۆش و ژیانیدا ئهنجام بدات، ئهوه ههرخۆی قازانج دهکات، ئهو کهسهی چاو دهنوقێنێت له ئاستی ڕوناکبیریه خواییهکاندا و لهڕاستی لادهدات، ئهویش ههر لهسهر خۆی دهکهوێت و خۆی زهرهر دهکات و من (واته پێغهمبهر (صلى الله عليه وسلم) بههیچ شێوهیهک چاودێر نیم بهسهرتانهوه.
وَكَذَٰلِكَ نُصَرِّفُ ٱلۡأٓيَٰتِ وَلِيَقُولُواْ دَرَسۡتَ وَلِنُبَيِّنَهُۥ لِقَوۡمٖ يَعۡلَمُونَ ﴿105﴾وَكَذَٰلِكَ نُصَرِّفُ ٱلۡأٓيَٰتِ وَلِيَقُولُواْ دَرَسۡتَ وَلِنُبَيِّنَهُۥ لِقَوۡمٖ يَعۡلَمُونَ
ههر بهو شێوهیه (ئهی محمد (صلى الله عليه وسلم) ئایهتی جۆراو جۆرت بۆ ڕهوانه دهکهین له ههموو بارهیهکهوه، ده با ههر بڵێن خوێندووته و بهدهرس پێت وتراوه (ئێمه دهمانهوێت) بهڕاستی ڕوونی بکهینهوه بۆ کهسانێک که بزانن و تێبگهن.
ٱتَّبِعۡ مَآ أُوحِيَ إِلَيۡكَ مِن رَّبِّكَۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ وَأَعۡرِضۡ عَنِ ٱلۡمُشۡرِكِينَ ﴿106﴾ٱتَّبِعۡ مَآ أُوحِيَ إِلَيۡكَ مِن رَّبِّكَۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ وَأَعۡرِضۡ عَنِ ٱلۡمُشۡرِكِينَ
(تۆ ئهی محمد (صلى الله عليه وسلم) شوێنی ئهو بهرنامهیه بکهوه که لهلایهن پهروهردگارتهوه به نیگا و (وحی) پێت ڕاگهیهنراوه، جگه لهو هیچ خوایهکی تر نیه، گوێ مهدهرێ و پشت ههڵکه له موشریک و هاوهڵگهران.
وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَآ أَشۡرَكُواْۗ وَمَا جَعَلۡنَٰكَ عَلَيۡهِمۡ حَفِيظٗاۖ وَمَآ أَنتَ عَلَيۡهِم بِوَكِيلٖ ﴿107﴾وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَآ أَشۡرَكُواْۗ وَمَا جَعَلۡنَٰكَ عَلَيۡهِمۡ حَفِيظٗاۖ وَمَآ أَنتَ عَلَيۡهِم بِوَكِيلٖ
خۆ ئهگهر پهروهردگارت (بیویستایه و شایسته بوونایه هیدایهتی دهدان) هاوهڵگهر نهدهبوون، خۆ ئێمه تۆمان نهکردووهته چاودێری بهسهر ئهوانهوه و تۆ دهسهڵاتت بهسهریاندا نیه (تا بهزۆر هیدایهتیان بهسهردا بسهپێنیت).
وَلَا تَسُبُّواْ ٱلَّذِينَ يَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ فَيَسُبُّواْ ٱللَّهَ عَدۡوَۢا بِغَيۡرِ عِلۡمٖۗ كَذَٰلِكَ زَيَّنَّا لِكُلِّ أُمَّةٍ عَمَلَهُمۡ ثُمَّ إِلَىٰ رَبِّهِم مَّرۡجِعُهُمۡ فَيُنَبِّئُهُم بِمَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ﴿108﴾وَلَا تَسُبُّواْ ٱلَّذِينَ يَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ فَيَسُبُّواْ ٱللَّهَ عَدۡوَۢا بِغَيۡرِ عِلۡمٖۗ كَذَٰلِكَ زَيَّنَّا لِكُلِّ أُمَّةٍ عَمَلَهُمۡ ثُمَّ إِلَىٰ رَبِّهِم مَّرۡجِعُهُمۡ فَيُنَبِّئُهُم بِمَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
(ئهی ئیمانداران) نهکهن جوێن بدهن بهو بت و شتانهی که (نهفامان) هاواری لێدهکهن و دهیپهرستن بێجگه لهخوا، نهوهکو ئهوانیش بهناحهق و بهنهفامی جوێن بدهن بهخوا، (چونکه ئهوانه) نایناسن و قهدری نازانن، ئا بهو شێوهیه ئێمه بۆ ههر گهل و ئوممهتێک کردهوهکهیانمان ڕازاندۆتهوه، لهوهودوا گهڕانهوهیان ههر بۆ لای پهروهردگاریانه، ئهوسا ئاگاداریان دهکاتهوه بهو کاروکردهوانهی که دهیانکرد.
وَأَقۡسَمُواْ بِٱللَّهِ جَهۡدَ أَيۡمَٰنِهِمۡ لَئِن جَآءَتۡهُمۡ ءَايَةٞ لَّيُؤۡمِنُنَّ بِهَاۚ قُلۡ إِنَّمَا ٱلۡأٓيَٰتُ عِندَ ٱللَّهِۖ وَمَا يُشۡعِرُكُمۡ أَنَّهَآ إِذَا جَآءَتۡ لَا يُؤۡمِنُونَ ﴿109﴾وَأَقۡسَمُواْ بِٱللَّهِ جَهۡدَ أَيۡمَٰنِهِمۡ لَئِن جَآءَتۡهُمۡ ءَايَةٞ لَّيُؤۡمِنُنَّ بِهَاۚ قُلۡ إِنَّمَا ٱلۡأٓيَٰتُ عِندَ ٱللَّهِۖ وَمَا يُشۡعِرُكُمۡ أَنَّهَآ إِذَا جَآءَتۡ لَا يُؤۡمِنُونَ
موشریک و هاوهڵگهران سوێندی گهورهیان بهخوا دهخوارد: که سوێند بێت ئهگهر موعجیزهیهکیان بۆ بێت ئهوه بێگومان باوهڕی پێ دههێنن، پێیان بڵێ: بهڕاستی ههموو بهڵگهو موعجیزهکان تهنها لای خوایه و بهدهست ئهوه، جا ئێوه چووزانن، چونکه لهوانهیه ئهو داخوازی و موعجیزه و بهڵگانهشیان بۆ پێش بهێنین ههر باوهڕ ناهێنن.
وَنُقَلِّبُ أَفۡـِٔدَتَهُمۡ وَأَبۡصَٰرَهُمۡ كَمَا لَمۡ يُؤۡمِنُواْ بِهِۦٓ أَوَّلَ مَرَّةٖ وَنَذَرُهُمۡ فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ ﴿110﴾وَنُقَلِّبُ أَفۡـِٔدَتَهُمۡ وَأَبۡصَٰرَهُمۡ كَمَا لَمۡ يُؤۡمِنُواْ بِهِۦٓ أَوَّلَ مَرَّةٖ وَنَذَرُهُمۡ فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ
ئهو کاته دڵ و چاوهکانیان ههڵدهگێڕینهوه (لهنێوان جۆرهها لێکدانهوه و ئهگهردا) ههروهکو چۆن یهکهمجار له سهرهتاوه باوهڕیان نههێنابوو (بهدهسهڵاتی بێ سنووری خواو ئهم ههموو موعجیزه بێ شوماره که دهوری داون) ئێمه جارێ وازیان لێ دههێنین تا له ستهم و سهرکهشی خۆیاندا سهرگهردان بن و ڕۆبچن (بۆ کوێ دهچن له دهستمان دهرناچن).
وَلَوۡ أَنَّنَا نَزَّلۡنَآ إِلَيۡهِمُ ٱلۡمَلَـٰٓئِكَةَ وَكَلَّمَهُمُ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَحَشَرۡنَا عَلَيۡهِمۡ كُلَّ شَيۡءٖ قُبُلٗا مَّا كَانُواْ لِيُؤۡمِنُوٓاْ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ يَجۡهَلُونَ ﴿111﴾۞وَلَوۡ أَنَّنَا نَزَّلۡنَآ إِلَيۡهِمُ ٱلۡمَلَـٰٓئِكَةَ وَكَلَّمَهُمُ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَحَشَرۡنَا عَلَيۡهِمۡ كُلَّ شَيۡءٖ قُبُلٗا مَّا كَانُواْ لِيُؤۡمِنُوٓاْ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ يَجۡهَلُونَ
خۆ ئهگهر (داخوازی هاوهڵگهرانمان جێبهجێ بکردایه) و بهڕاستی ئێمه فریشتهمان دابهزاندانایه بۆ لایان و مردووهکان قسهیان لهگهڵدا بکردنایه، ههموو شتێکیشمان لهبهر دهمیاندا کۆ بکردایهتهوه، نهدهبوون بهبڕوادار و بڕوایان نهدههێنا، مهگهر خوا بیهوێت، بهڵام زۆربهیان نافامن و نازانن (بیر ناکهنهوه و تێنافکرن، ههتا ئهمڕۆش گا پهرست، شهیتان پهرست و، بت پهرستان ههر ماون، ههیانه خاوهنی بڕوانامهی بهرزیشن، بهڵام له ڕووی ئاینداریهوه لهوپهڕی دواکهوتن و کۆنهپهرستیدان).
وَكَذَٰلِكَ جَعَلۡنَا لِكُلِّ نَبِيٍّ عَدُوّٗا شَيَٰطِينَ ٱلۡإِنسِ وَٱلۡجِنِّ يُوحِي بَعۡضُهُمۡ إِلَىٰ بَعۡضٖ زُخۡرُفَ ٱلۡقَوۡلِ غُرُورٗاۚ وَلَوۡ شَآءَ رَبُّكَ مَا فَعَلُوهُۖ فَذَرۡهُمۡ وَمَا يَفۡتَرُونَ ﴿112﴾وَكَذَٰلِكَ جَعَلۡنَا لِكُلِّ نَبِيٍّ عَدُوّٗا شَيَٰطِينَ ٱلۡإِنسِ وَٱلۡجِنِّ يُوحِي بَعۡضُهُمۡ إِلَىٰ بَعۡضٖ زُخۡرُفَ ٱلۡقَوۡلِ غُرُورٗاۚ وَلَوۡ شَآءَ رَبُّكَ مَا فَعَلُوهُۖ فَذَرۡهُمۡ وَمَا يَفۡتَرُونَ
ههر بهو شێوهیه (کێشمه کێشی ئیمانداران و خوانهناسان بهردهوامه) جا بۆ ههموو پێغهمبهرێک (بۆ ئیماندارانیش) دوژمنێکمان له شهیتانهکانی ئادهمیزاد و پهری سازاندوه، که بهردهوام قسهی زل و ڕازاوه دهدهن بهگوێی یهکداو (خۆیان و خهڵکی) پێ سهرگهردان و گومڕا دهکهن، خۆ ئهگهر پهروهردگارت بیویستایه (نهیاندهتوانی) شتی وابکهن، ده وازیان لێ بهێنه لهگهڵ ئهو درۆو دهلهسهیهی که ههڵی دهبهستن (بۆ کوێ دهچن، له دهست سزای خوایی ڕزگار نابن).
وَلِتَصۡغَىٰٓ إِلَيۡهِ أَفۡـِٔدَةُ ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ وَلِيَرۡضَوۡهُ وَلِيَقۡتَرِفُواْ مَا هُم مُّقۡتَرِفُونَ ﴿113﴾وَلِتَصۡغَىٰٓ إِلَيۡهِ أَفۡـِٔدَةُ ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ وَلِيَرۡضَوۡهُ وَلِيَقۡتَرِفُواْ مَا هُم مُّقۡتَرِفُونَ
(ههروهها بهو قسه جوان و بریقهدارانه ئهیاندا بهگوێی یهکدا) بۆئهوهی ئهوانهی باوهڕیان بهقیامهت نیه دڵی بدهنێ و پێی ڕازی بن و بۆ ئهوهی ئهوتاوانانه بکهن که ئهوان بهردهوام دهیکهن.
أَفَغَيۡرَ ٱللَّهِ أَبۡتَغِي حَكَمٗا وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنزَلَ إِلَيۡكُمُ ٱلۡكِتَٰبَ مُفَصَّلٗاۚ وَٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَعۡلَمُونَ أَنَّهُۥ مُنَزَّلٞ مِّن رَّبِّكَ بِٱلۡحَقِّۖ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡمُمۡتَرِينَ ﴿114﴾أَفَغَيۡرَ ٱللَّهِ أَبۡتَغِي حَكَمٗا وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنزَلَ إِلَيۡكُمُ ٱلۡكِتَٰبَ مُفَصَّلٗاۚ وَٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَعۡلَمُونَ أَنَّهُۥ مُنَزَّلٞ مِّن رَّبِّكَ بِٱلۡحَقِّۖ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡمُمۡتَرِينَ
ئایا ڕهوایه (بۆ منی پێغهمبهر، بۆ منی ئیماندار) جگه له خوا کهسێکی تر بکهمه حهکهم و دادوهر، لهکاتێکدا ئهو زاته کتێبی پیرۆزی خۆی که (قورئانه) بۆ دابهزاندوون که ههموو دروست و نادروستێکی تیادا جیاکردۆتهوه، ئهوانهش که کتێبی (ئاسمانیمان) پێداون (له گاورو جوو) چاک دهزانن بهڕاستی ئهو قورئانه لهلایهن پهروهردگارتهوه بهڕاست و ڕهوا دابهزێنراوه، کهوابوو ئیتر تۆ ههرگیز مهچۆره ڕیزی گوماندارو دوو دڵانهوه.
وَتَمَّتۡ كَلِمَتُ رَبِّكَ صِدۡقٗا وَعَدۡلٗاۚ لَّا مُبَدِّلَ لِكَلِمَٰتِهِۦۚ وَهُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ ﴿115﴾وَتَمَّتۡ كَلِمَتُ رَبِّكَ صِدۡقٗا وَعَدۡلٗاۚ لَّا مُبَدِّلَ لِكَلِمَٰتِهِۦۚ وَهُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ
فهرمان و فهرموودهکانی پهروهردگارت (ئهی محمد (صلى الله عليه وسلم) لهوپهڕی ڕاستی و دادپهروهریدا بهئهنجام گهیشتووه، ههرگیز شتێک نیه بیانگۆرێت، ههر ئهویش بیسهره بهگوفتاری ههمووان، زانایه بهههموو نهێنی و ئاشکرایهک.
وَإِن تُطِعۡ أَكۡثَرَ مَن فِي ٱلۡأَرۡضِ يُضِلُّوكَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِۚ إِن يَتَّبِعُونَ إِلَّا ٱلظَّنَّ وَإِنۡ هُمۡ إِلَّا يَخۡرُصُونَ ﴿116﴾وَإِن تُطِعۡ أَكۡثَرَ مَن فِي ٱلۡأَرۡضِ يُضِلُّوكَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِۚ إِن يَتَّبِعُونَ إِلَّا ٱلظَّنَّ وَإِنۡ هُمۡ إِلَّا يَخۡرُصُونَ
خۆ ئهگهر فهرمانبهردارو ملکهچی زۆربهی خهڵکی سهرزهوی بیت ئهوه له ڕێبازی خوا وێڵت دهکهن، چونکه شوێنی هیچ شتێک ناکهون جگه له گومان و تهنها گۆترهکاری دهکهن.
إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ مَن يَضِلُّ عَن سَبِيلِهِۦۖ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُهۡتَدِينَ ﴿117﴾إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ مَن يَضِلُّ عَن سَبِيلِهِۦۖ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُهۡتَدِينَ
بهڕاستی پهروهردگاری تۆ چاک زانایه بهوهی که: کێ له ئاین و ڕێبازی ئهو وێڵ و گومڕا دهبێت و ههر خوایش زانایه بهوانهی که هیدایهت و ڕێنموویی وهرگرن.
فَكُلُواْ مِمَّا ذُكِرَ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ إِن كُنتُم بِـَٔايَٰتِهِۦ مُؤۡمِنِينَ ﴿118﴾فَكُلُواْ مِمَّا ذُكِرَ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ إِن كُنتُم بِـَٔايَٰتِهِۦ مُؤۡمِنِينَ
جا بخۆن لهو زیندهوهره سهر بڕاوانهی که ناوی خوا لهکاتی سهربڕینیاندا براوه، ئهگهر ئێوه باوهڕتان بهرێنموونی و ئایهتهکانی خوا ههیه (بسم الله، الله اکبر، پێویسته لهکاتی سهربڕینی ماڵاتدا بوترێت).
وَمَا لَكُمۡ أَلَّا تَأۡكُلُواْ مِمَّا ذُكِرَ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ وَقَدۡ فَصَّلَ لَكُم مَّا حَرَّمَ عَلَيۡكُمۡ إِلَّا مَا ٱضۡطُرِرۡتُمۡ إِلَيۡهِۗ وَإِنَّ كَثِيرٗا لَّيُضِلُّونَ بِأَهۡوَآئِهِم بِغَيۡرِ عِلۡمٍۚ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُعۡتَدِينَ ﴿119﴾وَمَا لَكُمۡ أَلَّا تَأۡكُلُواْ مِمَّا ذُكِرَ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ وَقَدۡ فَصَّلَ لَكُم مَّا حَرَّمَ عَلَيۡكُمۡ إِلَّا مَا ٱضۡطُرِرۡتُمۡ إِلَيۡهِۗ وَإِنَّ كَثِيرٗا لَّيُضِلُّونَ بِأَهۡوَآئِهِم بِغَيۡرِ عِلۡمٍۚ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُعۡتَدِينَ
بهڵگهتان چیه که (له گۆشتی ئهو ئاژهڵانه) ناخۆن که ناوی خوا براوه له سهریان (لهکاتی سهر بڕینیاندا) لهکاتێکدا بهڕاستی ئهوهی حهرام کراوه له سهرتان خوا بۆی جیا کردونهتهوه مهگهر ناچار بکرێن بۆی، بهڕاستی زۆربهیان خهڵکی سهرگهردان و گومڕا دهکهن بههۆی ئارهزووهکانیانهوه نهک بههۆی زانستهوه (ههر لهخۆیانهوه شت حهرام دهکهن) بێگومان پهروهردگارت خۆی چاک ئهو کهسانه دهناسێت که دهست درێژکارن و خۆشیان و خهڵکیش له سنوور دهترازێنن.
وَذَرُواْ ظَٰهِرَ ٱلۡإِثۡمِ وَبَاطِنَهُۥٓۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡسِبُونَ ٱلۡإِثۡمَ سَيُجۡزَوۡنَ بِمَا كَانُواْ يَقۡتَرِفُونَ ﴿120﴾وَذَرُواْ ظَٰهِرَ ٱلۡإِثۡمِ وَبَاطِنَهُۥٓۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡسِبُونَ ٱلۡإِثۡمَ سَيُجۡزَوۡنَ بِمَا كَانُواْ يَقۡتَرِفُونَ
(ئهی گرۆی ئیمانداران) واز بهێنن له ههموو گوناهو ههڵهیهکی ئاشکراو نادیار (لهو گوناهانه به دووربن که بهدڵ و دهروون دهکرێت، ههروهها لهوانهش که بهدهم و دهست و ئهندامهکان دهکرێت) بهڕاستی ئهوانهی گوناهو تاوان ئهنجام دهدهن لهئایندهدا سزاو تۆڵهی گوناهو تاوانهکانیان یهخهیان پێ دهگرێت.
وَلَا تَأۡكُلُواْ مِمَّا لَمۡ يُذۡكَرِ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ وَإِنَّهُۥ لَفِسۡقٞۗ وَإِنَّ ٱلشَّيَٰطِينَ لَيُوحُونَ إِلَىٰٓ أَوۡلِيَآئِهِمۡ لِيُجَٰدِلُوكُمۡۖ وَإِنۡ أَطَعۡتُمُوهُمۡ إِنَّكُمۡ لَمُشۡرِكُونَ ﴿121﴾وَلَا تَأۡكُلُواْ مِمَّا لَمۡ يُذۡكَرِ ٱسۡمُ ٱللَّهِ عَلَيۡهِ وَإِنَّهُۥ لَفِسۡقٞۗ وَإِنَّ ٱلشَّيَٰطِينَ لَيُوحُونَ إِلَىٰٓ أَوۡلِيَآئِهِمۡ لِيُجَٰدِلُوكُمۡۖ وَإِنۡ أَطَعۡتُمُوهُمۡ إِنَّكُمۡ لَمُشۡرِكُونَ
لهو ئاژهڵه سهر بڕاوانهش مهخۆن که ناوی خوا لهکاتی سهر بڕینیاندا نهبراوه و بهڕاستی ئهوه لادان و گوناهه، دڵنیابن که شهیتانهکان شت دهخهنه دڵی لایهنگرهکانیانهوه تا موجادهلهتان لهگهڵ بکهن و (بهرگری له بهتاڵیان بکهن) جا ئهگهر ئێوه فهرمانبهرداری ئهو هاوهڵگهرو شهیتانانه بن، ئهوه بێگومان مانای وایه ئێوهش موشریک و هاوهڵگهرن.
أَوَمَن كَانَ مَيۡتٗا فَأَحۡيَيۡنَٰهُ وَجَعَلۡنَا لَهُۥ نُورٗا يَمۡشِي بِهِۦ فِي ٱلنَّاسِ كَمَن مَّثَلُهُۥ فِي ٱلظُّلُمَٰتِ لَيۡسَ بِخَارِجٖ مِّنۡهَاۚ كَذَٰلِكَ زُيِّنَ لِلۡكَٰفِرِينَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ ﴿122﴾أَوَمَن كَانَ مَيۡتٗا فَأَحۡيَيۡنَٰهُ وَجَعَلۡنَا لَهُۥ نُورٗا يَمۡشِي بِهِۦ فِي ٱلنَّاسِ كَمَن مَّثَلُهُۥ فِي ٱلظُّلُمَٰتِ لَيۡسَ بِخَارِجٖ مِّنۡهَاۚ كَذَٰلِكَ زُيِّنَ لِلۡكَٰفِرِينَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
ئایا ئهو کهسهی که مردوو بوو (بههۆی بێ باوهڕیهوه)، ئینجا (بههۆی ئیمانهوه) زیندوومان کردهوه و نوورو ڕوناکیهکمان بۆ ساز کرد له ژیانیدا (که قورئانه) لهناو خهڵکیدا پێی دهڕوات و ههڵس و کهوتی پێدهکات (هاندهرێتی بۆ ههموو چاکهیهک و دهیگێڕێتهوه له ههموو خراپهیهک، ئایا ئهو کهسه) وهکو ئهوه وایه که لهناو تاریکیهکاندا گیری خواردوه و لێی دهرناچێت، ههروهها ئا بهو شێوهیه که دهبینرێت ئهو کارو کردهوهی که دهیکهن بۆیان ڕازێنراوهتهوه.
وَكَذَٰلِكَ جَعَلۡنَا فِي كُلِّ قَرۡيَةٍ أَكَٰبِرَ مُجۡرِمِيهَا لِيَمۡكُرُواْ فِيهَاۖ وَمَا يَمۡكُرُونَ إِلَّا بِأَنفُسِهِمۡ وَمَا يَشۡعُرُونَ ﴿123﴾وَكَذَٰلِكَ جَعَلۡنَا فِي كُلِّ قَرۡيَةٍ أَكَٰبِرَ مُجۡرِمِيهَا لِيَمۡكُرُواْ فِيهَاۖ وَمَا يَمۡكُرُونَ إِلَّا بِأَنفُسِهِمۡ وَمَا يَشۡعُرُونَ
ئا بهو شێوهیه، لهناو ههموو شارو شارۆچکهیهکدا گهورهترینی تاوانباریانمان باڵادهست کردوه تا پیلان و تهڵهکه بگێڕن تیایدا، (بێ ئهوهی بزانن) که: هیچ فێڵ و تهڵهکهیهکیش ناکهن بهزیانی خۆیان تهواو نهبێت، لهکاتێکدا ههست بهوه ناکهن، پیلان دژی خۆیان دهگێڕن و بهسهر خۆیاندا دهشکێتهوه (بهڵام) ههستی پێناکهن (چونکه غافڵ و بێ ئاگان که بهرهو لێواری مهرگ ههنگاو ههڵدهگرن و له سزای پهروهردگار دهرباز نابن).
وَإِذَا جَآءَتۡهُمۡ ءَايَةٞ قَالُواْ لَن نُّؤۡمِنَ حَتَّىٰ نُؤۡتَىٰ مِثۡلَ مَآ أُوتِيَ رُسُلُ ٱللَّهِۘ ٱللَّهُ أَعۡلَمُ حَيۡثُ يَجۡعَلُ رِسَالَتَهُۥۗ سَيُصِيبُ ٱلَّذِينَ أَجۡرَمُواْ صَغَارٌ عِندَ ٱللَّهِ وَعَذَابٞ شَدِيدُۢ بِمَا كَانُواْ يَمۡكُرُونَ ﴿124﴾وَإِذَا جَآءَتۡهُمۡ ءَايَةٞ قَالُواْ لَن نُّؤۡمِنَ حَتَّىٰ نُؤۡتَىٰ مِثۡلَ مَآ أُوتِيَ رُسُلُ ٱللَّهِۘ ٱللَّهُ أَعۡلَمُ حَيۡثُ يَجۡعَلُ رِسَالَتَهُۥۗ سَيُصِيبُ ٱلَّذِينَ أَجۡرَمُواْ صَغَارٌ عِندَ ٱللَّهِ وَعَذَابٞ شَدِيدُۢ بِمَا كَانُواْ يَمۡكُرُونَ
(بێ باوهڕان) کاتێک ئایهتێکی قورئانیان بۆ بێت دهڵێن: ئێمه ههرگیز باوهڕ ناهێنین ههتا وێنهی ئهوهی که بۆ پێغهمبهران هاتووه به ئێمه نهبهخشرێت، خوا زانایه بهو شوێن و دڵ و دهروونهی که شایستهیه پهیامی خۆی تێدا دابنێت، لهئایندهیهکی نزیکیشدا ئهوانهی که تاوانیان کردووه لهلایهن خواوه سووکی و ڕیسوای و بێ نرخی یهخهیان پێدهگرێت، هاوڕێ لهگهڵ سزای پڕ ئێشدا له پاداشتی ئهو پیلان و تهڵهکهیهدا که دهیانگێڕا.
فَمَن يُرِدِ ٱللَّهُ أَن يَهۡدِيَهُۥ يَشۡرَحۡ صَدۡرَهُۥ لِلۡإِسۡلَٰمِۖ وَمَن يُرِدۡ أَن يُضِلَّهُۥ يَجۡعَلۡ صَدۡرَهُۥ ضَيِّقًا حَرَجٗا كَأَنَّمَا يَصَّعَّدُ فِي ٱلسَّمَآءِۚ كَذَٰلِكَ يَجۡعَلُ ٱللَّهُ ٱلرِّجۡسَ عَلَى ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ ﴿125﴾فَمَن يُرِدِ ٱللَّهُ أَن يَهۡدِيَهُۥ يَشۡرَحۡ صَدۡرَهُۥ لِلۡإِسۡلَٰمِۖ وَمَن يُرِدۡ أَن يُضِلَّهُۥ يَجۡعَلۡ صَدۡرَهُۥ ضَيِّقًا حَرَجٗا كَأَنَّمَا يَصَّعَّدُ فِي ٱلسَّمَآءِۚ كَذَٰلِكَ يَجۡعَلُ ٱللَّهُ ٱلرِّجۡسَ عَلَى ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ
جا ئهو کهسهی (خێری تێدا بێت) و خوا بیهوێت هیدایهتی بدات، ئهوه سینهی ساف و پاک و ئاماده دهکات بۆ ئاینی ئیسلام، ئهو کهسهش خوا بیهوێت گومڕای بکات، ئهوه دڵی دهگوشێت و سنگی توند دهکات و ههناسهی سوار دهبێت، ههر وهک ئهوهی بهرهو ئاسمان بهرز بێتهوه (چۆن تووشی تهنگه نهفهسی و دڵه تهپێ و خوێن بهر بوون دهبێت)، ئا بهو شێوهیه خوا گومڕایی و پیسی هاوهڵگهری لهسهر دڵی ئهوانه دادهنێت که باوهڕ ناهێنن.
وَهَٰذَا صِرَٰطُ رَبِّكَ مُسۡتَقِيمٗاۗ قَدۡ فَصَّلۡنَا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَذَّكَّرُونَ ﴿126﴾وَهَٰذَا صِرَٰطُ رَبِّكَ مُسۡتَقِيمٗاۗ قَدۡ فَصَّلۡنَا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَذَّكَّرُونَ
ئا ئهم قورئانه ڕێگهو ڕێبازو بهرنامهی پهروهردگاری تۆیه که ڕاست و دروسته، بێگومان ئێمه ههموو بهڵگه و فهرمانهکانمان ڕوون کردۆتهوه بۆ کهسانێک که یاداوهری وهردهگرن.