Al-Jathiyah 45:23أَفَرَءَيۡتَ مَنِ ٱتَّخَذَ إِلَٰهَهُۥ هَوَىٰهُ وَأَضَلَّهُ ٱللَّهُ عَلَىٰ عِلۡمٖ وَخَتَمَ عَلَىٰ سَمۡعِهِۦ وَقَلۡبِهِۦ وَجَعَلَ عَلَىٰ بَصَرِهِۦ غِشَٰوَةٗ فَمَن يَهۡدِيهِ مِنۢ بَعۡدِ ٱللَّهِۚ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ ﴿٢٣﴾
ههواڵم بدهرێ ئایا ئهوکهسهی که ویست و ئارهزووی خۆی کردۆته خوای خۆی؟! بههۆی ئهوهوه خوایش گومڕای کردووه که زانیوێتی شایهنی ئهوهیه، له ئهنجامی بهد ههڵوێستی خۆیدا و مۆری ناوه به دهزگای بیستن و دڵ و دهروونیدا و پهردهشی هێناوه بهسهر چاوو دهزگای بینینیدا، جا ئیتر کێ ههیه جگه له خوا هیدایهت و ڕێنمووی بکات، ئایا بیر ناکانهوه و ئامۆژگاری وهرناگرن.
An-Najm 53:5عَلَّمَهُۥ شَدِيدُ ٱلۡقُوَىٰ ﴿٥﴾
جوبرهئیلی فریشته خاوهنی هێزو توانای زۆر، قورئانی فێر کردووه
An-Najm 53:30ذَٰلِكَ مَبۡلَغُهُم مِّنَ ٱلۡعِلۡمِۚ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعۡلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِۦ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِمَنِ ٱهۡتَدَىٰ ﴿٣٠﴾
ئهوانه، ههر ئهوهندهی لێ دهزانن و عهقلیان ههر ئهوهندهدهبڕێت، بهڕاستی ههر پهروهردگاری تۆیه کهچاک دهزانێت کێ لهرێبازهکهی لایداوه و گومڕایه کێیش ڕێبازی ئیمان و هیدایهتی گرتۆتهبهر و شایستهی ڕێزه
Al-Qamar 54:5حِكۡمَةُۢ بَٰلِغَةٞۖ فَمَا تُغۡنِ ٱلنُّذُرُ ﴿٥﴾
ئهو بهسهرهاتانهحیکمهت و پهند و ئامۆژگاری زۆری تێدایه، بهڵام بۆ ئهوانه بێدارکردنهوه بێ سووده
Ar-Rahman 55:1ٱلرَّحۡمَٰنُ ﴿١﴾
خوای میهرهبان، کانگای سۆزو ڕهحمهت.
Ar-Rahman 55:2عَلَّمَ ٱلۡقُرۡءَانَ ﴿٢﴾
قورئانی فێری ئادهمیزاد کردووه( فێربوون و زانینی قورئان و تێگهیشتن لهفهرموودهی خوای میهرهبان پیرۆزترین نازو نیعمهته کهئیماندار لێی بههرهوهر ببێت لهم تهمهنهکورتهی ژیانی دنیادا )
Ar-Rahman 55:3خَلَقَ ٱلۡإِنسَٰنَ ﴿٣﴾
ههر خوا ئادهمیزادی دروست کردووه
Al-Mujadila 58:11يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِذَا قِيلَ لَكُمۡ تَفَسَّحُواْ فِي ٱلۡمَجَٰلِسِ فَٱفۡسَحُواْ يَفۡسَحِ ٱللَّهُ لَكُمۡۖ وَإِذَا قِيلَ ٱنشُزُواْ فَٱنشُزُواْ يَرۡفَعِ ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مِنكُمۡ وَٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡعِلۡمَ دَرَجَٰتٖۚ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٞ ﴿١١﴾
ئهی ئهوانهی باوهڕتان هێناوه کاتێک له دانیشتن و کۆبونهوهکاندا پێتان دهوترێت: ڕێ بدهن بهکهسانی ترو ئهڵقهی دانیشتنهکه فراوان بکهن، ئهوه ئێوهش فراوانی بکهن، ئهگهر ئێوه واتان کرد خوا پاداشتی فراوانتان پێ دهبهخشێت، کاتێکیش پێتان دهوترێت ههستن و جێگه چۆڵ بکهن، (بۆ پیاوماقووڵ و ڕیش سپی و گهورهکانتان) جێگه چۆڵ بکهن، جا ئهگهر واتان کرد خوای گهوره ئهوانهی ئیمانیان هێناوه له ئێوه و ئهوانهشتان زانست و زانیاریان پێدراوه چهندهها پلهو پایه بهرزیان دهکاتهوه، خوایش ئاگایه بهو کارو کردهوانهی که ئهنجامی دهدهن.
Al-Jumu'ah 62:2هُوَ ٱلَّذِي بَعَثَ فِي ٱلۡأُمِّيِّـۧنَ رَسُولٗا مِّنۡهُمۡ يَتۡلُواْ عَلَيۡهِمۡ ءَايَٰتِهِۦ وَيُزَكِّيهِمۡ وَيُعَلِّمُهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَإِن كَانُواْ مِن قَبۡلُ لَفِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ ﴿٢﴾
ههر ئهو زاتهیه لهناو خهڵکێکی نهخوێندهواردا پێغهمبهرێکی له خۆیان ڕهوانه کرد، ئایهتهکانی قورئانهکهی ئهویان بهسهردا دهخوێنێتهوه و دڵ و دهروون و ڕواڵهت و ئاشکرا و نادیاریان پوخته دهکات، فێری قورئان و دانایی و شهریعهتیان دهکات، بهڕاستی ئهوانه پێشتر لهگوامڕایی و سهرلێشێواویهکی ئاشکرادا گیریان خواردبوو.
Al-'Alaq 96:1ٱقۡرَأۡ بِٱسۡمِ رَبِّكَ ٱلَّذِي خَلَقَ ﴿١﴾
(ئهی محمد صلی الله علیه وسلم) بخوێنه بهناوی ئهو پهروهردگارهتهوه که ههموو شتێکی دروست کردووه.
Al-'Alaq 96:2خَلَقَ ٱلۡإِنسَٰنَ مِنۡ عَلَقٍ ﴿٢﴾
ئادهمیزادی له چهند خانهیهکی ههڵواسراو (لهناو منداڵداندا) دروست کردووه.
Al-'Alaq 96:3ٱقۡرَأۡ وَرَبُّكَ ٱلۡأَكۡرَمُ ﴿٣﴾
بخوێنه، لهکاتێکدا ههر پهروهردگاری تۆ بهخشندهیه.
Al-'Alaq 96:4ٱلَّذِي عَلَّمَ بِٱلۡقَلَمِ ﴿٤﴾
ئهو زاتهیه که بههۆی قهڵهمهوه زانستی و زانیاری فێر کردووه.
Al-'Alaq 96:5عَلَّمَ ٱلۡإِنسَٰنَ مَا لَمۡ يَعۡلَمۡ ﴿٥﴾
ئادهمیزادی فێری ئهو شتانه کردووه که نهیزانیوون.
Al-Ahzab 33:34وَٱذۡكُرۡنَ مَا يُتۡلَىٰ فِي بُيُوتِكُنَّ مِنۡ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ وَٱلۡحِكۡمَةِۚ إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ لَطِيفًا خَبِيرًا ﴿٣٤﴾
ههرچی لهماڵهکانتاندا دهخوێنرێتهوه لهقورئان و فهرمووده یادی بگرن و فهرامۆشی مهکهن و باسی بکهن بۆ خهڵکی، بهڕاستی خوا ههمیشهو بهردهوام بهلوطف و وردبین و بهئاگایه (له ههڵسوکهوتی بهندهکانی).
Al-An'am 6:25وَمِنۡهُم مَّن يَسۡتَمِعُ إِلَيۡكَۖ وَجَعَلۡنَا عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ أَكِنَّةً أَن يَفۡقَهُوهُ وَفِيٓ ءَاذَانِهِمۡ وَقۡرٗاۚ وَإِن يَرَوۡاْ كُلَّ ءَايَةٖ لَّا يُؤۡمِنُواْ بِهَاۖ حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءُوكَ يُجَٰدِلُونَكَ يَقُولُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ إِنۡ هَٰذَآ إِلَّآ أَسَٰطِيرُ ٱلۡأَوَّلِينَ ﴿٢٥﴾
ههندێکیش لهو (بێ باوهڕانه) گوێت بۆ دهگرن (لهکاتی خوێندنی قورئاندا، بهڵام چونکه مهبهستیان نیه شوێن حهقیقهت بکهون) ئێمه پهردهمان هێنا بهسهر دڵیاندا له تێگهیشتنیان بۆ قورئانهکه و گوێمان سهنگین و گران کردوون (وهک ئهوه وایه که نهبیستن) ئهگهر ههرچی نیشانهو بهڵگهیهکیش ههیه بیبینن ئهوان بڕوای پێناکهن، ههتا کاتێکیش که دێن بۆ لات دهیکهنه موجادهلهو دهمهدهمێ، سهرئهنجام خوانهناسان دهڵێن: ئهم قورئانه هیچ نیه بێجگه له داستانی پێشینان نهبێت!!
At-Tawbah 9:87رَضُواْ بِأَن يَكُونُواْ مَعَ ٱلۡخَوَالِفِ وَطُبِعَ عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ فَهُمۡ لَا يَفۡقَهُونَ ﴿٨٧﴾
(سهیره) ئهو ـ بهناو پیاوانه ـ ڕازی بوون که لهگهڵ پیره ژناندا بن و بمێننهوهو دڵیان مۆری بهسهردا نرابوو، ئهوانه (له حهقیقهتی ئاین و پاداشتی جیهاد) حاڵی نین و تێناگهن.
Al-Kahf 18:93حَتَّىٰٓ إِذَا بَلَغَ بَيۡنَ ٱلسَّدَّيۡنِ وَجَدَ مِن دُونِهِمَا قَوۡمٗا لَّا يَكَادُونَ يَفۡقَهُونَ قَوۡلٗا ﴿٩٣﴾
ههتا کاتێک گهیشته نێوان ههردوو بهربهستهکه، که له نێوانیاندا قهومێک ههبوو که له هیچ قسهیهک تێ نهدهگهیشتن (مهگهر زۆر بهدهگمهن).
Al-Baqarah 2:63وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ وَرَفَعۡنَا فَوۡقَكُمُ ٱلطُّورَ خُذُواْ مَآ ءَاتَيۡنَٰكُم بِقُوَّةٖ وَٱذۡكُرُواْ مَا فِيهِ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ ﴿٦٣﴾
یادی ئهو نیعمهتهش بكهنهوه كاتێك پهیمانمان لێوهرگرتن (كه پهیڕهوی تهورات بكهن) و كێوی گورمان بهڕاسهرتانهوه ڕاگرت و پێمان وتن: ئهو بهرنامهیهی پێمانداون به توندی بیگرن (ئهگینا ئهم چیایه دهدهین بهسهرتاندا)، ههمیشهش با له بیرتان بێت چی تێدایهو چیتان لێدهخوازێت، بۆ ئهوهی له خوا ترس و پارێزكاربن
Al-Baqarah 2:152فَٱذۡكُرُونِيٓ أَذۡكُرۡكُمۡ وَٱشۡكُرُواْ لِي وَلَا تَكۡفُرُونِ ﴿١٥٢﴾
(دهی كهواته) ئهی ئیمانداران ئهگهر یادی من بكهن، منیش یادی ئێوه دهكهم و سوپاسگوزاری من بن و سوپاس ناپهزێرو سپڵهیی بهرامبهرم مهكهن.
Al-Baqarah 2:235وَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِيمَا عَرَّضۡتُم بِهِۦ مِنۡ خِطۡبَةِ ٱلنِّسَآءِ أَوۡ أَكۡنَنتُمۡ فِيٓ أَنفُسِكُمۡۚ عَلِمَ ٱللَّهُ أَنَّكُمۡ سَتَذۡكُرُونَهُنَّ وَلَٰكِن لَّا تُوَاعِدُوهُنَّ سِرًّا إِلَّآ أَن تَقُولُواْ قَوۡلٗا مَّعۡرُوفٗاۚ وَلَا تَعۡزِمُواْ عُقۡدَةَ ٱلنِّكَاحِ حَتَّىٰ يَبۡلُغَ ٱلۡكِتَٰبُ أَجَلَهُۥۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُ مَا فِيٓ أَنفُسِكُمۡ فَٱحۡذَرُوهُۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمٞ ﴿٢٣٥﴾
هیچ گوناهێکیشتان لهسهر نی یه لهوهی به ناڕاستهوخۆ خوازبێنی ژنانی مێرد مردوو بکهن (که هێشتا ماوهی دیاریکراویان تهواو نهبووه و دروست نیه شوو بکهنهوه)، یاخود له دڵی خۆتاندا بڕیاری خوازبێنیتان دابێت، خوای گهوره بهڕاستی زانیویهتی که ئێوه لهمهودوا ناویان دهبهن و باسیان دهکهن، بهڵام نهکهن به نهێنی بهڵێنیان لێ واربگرن، مهگهر بهشێوازی گوفتارێکی چاک و دروست و باو نهبێت، نهکهن بڕیاری تهواوی مارهبڕینیان بدهن ههتا ماوهی دیاری کراو تهواو نهبێت و چاکیش بزانن بهڕاستی خوا دهزانێت بهوهی که له دڵ و دهروونتاندایه، کهواته خۆتان بپارێزن (له قهدهغه کراوهکانی خوا)، دڵنیابن و چاک بزانن که خوا زۆر لێخۆشبوو و خۆڕاگرو لهسهرخۆیه.
Al-An'am 6:80وَحَآجَّهُۥ قَوۡمُهُۥۚ قَالَ أَتُحَـٰٓجُّوٓنِّي فِي ٱللَّهِ وَقَدۡ هَدَىٰنِۚ وَلَآ أَخَافُ مَا تُشۡرِكُونَ بِهِۦٓ إِلَّآ أَن يَشَآءَ رَبِّي شَيۡـٔٗاۚ وَسِعَ رَبِّي كُلَّ شَيۡءٍ عِلۡمًاۚ أَفَلَا تَتَذَكَّرُونَ ﴿٨٠﴾
(کهچی قهومه نالهبارهکهشی) کهوتنه موجادهلهو دهمهدهمێ دژی (له وهڵامیاندا ئیبراهیم وتی): ئایا ئێوه دهربارهی خوای (تاکو تهنها) لهگهڵ مندا دهمهدهمێ و موجادهله دهکهن؟ لهکاتێکدا ئهو بهڕاستی هیدایهتی داوم و ڕێبازی ڕاستی نیشانداوم و ناشترسم لهو شتانهی که ئێوه دهیکهن بهشهریکی خوا (چونکه ناتوانن زیانێکم پێ بگهیهنن) مهگهر ویستی پهروهردگارمی لهسهربێت و بیهوێت شتێکم بهسهردا بهێنێت، پهروهردگارم بهزانست و زانیاری ههموو شتێکی گرتۆتهوه، ئایا ئهوه بیرناکهنهوه و یاداوهری وهرناگرن؟
Al-An'am 6:126وَهَٰذَا صِرَٰطُ رَبِّكَ مُسۡتَقِيمٗاۗ قَدۡ فَصَّلۡنَا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَذَّكَّرُونَ ﴿١٢٦﴾
ئا ئهم قورئانه ڕێگهو ڕێبازو بهرنامهی پهروهردگاری تۆیه که ڕاست و دروسته، بێگومان ئێمه ههموو بهڵگه و فهرمانهکانمان ڕوون کردۆتهوه بۆ کهسانێک که یاداوهری وهردهگرن.
Al-A'raf 7:201إِنَّ ٱلَّذِينَ ٱتَّقَوۡاْ إِذَا مَسَّهُمۡ طَـٰٓئِفٞ مِّنَ ٱلشَّيۡطَٰنِ تَذَكَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبۡصِرُونَ ﴿٢٠١﴾
بهڕاستی ئهوانهی که پارێزکار و تهقوادار بوون، کاتێک خهتهرهو خهیاڵێک لهلایهن شهیتانهوه تووشیان بێت، ئهوه خێرا بێدار دهبنهوه و خوای خۆیان بیر دهکهوێتهوه و هۆشیار دهبنهوه، ئیتر دهستبهجێ بینا دهبن و بهرچاویان ڕوون دهبێت (رێبازی ڕاست بهدی دهکهن و لێیان ناشێوێت).
Al-A'raf 7:205وَٱذۡكُر رَّبَّكَ فِي نَفۡسِكَ تَضَرُّعٗا وَخِيفَةٗ وَدُونَ ٱلۡجَهۡرِ مِنَ ٱلۡقَوۡلِ بِٱلۡغُدُوِّ وَٱلۡأٓصَالِ وَلَا تَكُن مِّنَ ٱلۡغَٰفِلِينَ ﴿٢٠٥﴾
یادی پهروهردگارت له دڵ و دهروونی خۆتدا به لاڵانهوهو ترسهوه بکهو، بێ دهنگ بهرز کردنهوه ( له نێوان چپه و ئاشکرادا)، له بهیانیان و دهمه و ئێواراندا، لهبێئاگایان مهبه (ئهوانهی دڵیان غافڵه).
At-Tawbah 9:126أَوَلَا يَرَوۡنَ أَنَّهُمۡ يُفۡتَنُونَ فِي كُلِّ عَامٖ مَّرَّةً أَوۡ مَرَّتَيۡنِ ثُمَّ لَا يَتُوبُونَ وَلَا هُمۡ يَذَّكَّرُونَ ﴿١٢٦﴾
ئایا (دووڕووهکان) نابینن و نازانن بهڕاستی ئهوان له ههموو ساڵێکدا جارێک یان دوو جار تاقی دهکرێنهوه، پیلان و نهخشهیان دهردهکهوێت و (سووک و ڕیسوا دهبن)، پاشان تهوبه ناکهن و پهشیمان نابنهوهو یاداوهریش وهرناگرن و ئهوان بیرناکهنهوه.
Yunus 10:71۞وَٱتۡلُ عَلَيۡهِمۡ نَبَأَ نُوحٍ إِذۡ قَالَ لِقَوۡمِهِۦ يَٰقَوۡمِ إِن كَانَ كَبُرَ عَلَيۡكُم مَّقَامِي وَتَذۡكِيرِي بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ فَعَلَى ٱللَّهِ تَوَكَّلۡتُ فَأَجۡمِعُوٓاْ أَمۡرَكُمۡ وَشُرَكَآءَكُمۡ ثُمَّ لَا يَكُنۡ أَمۡرُكُمۡ عَلَيۡكُمۡ غُمَّةٗ ثُمَّ ٱقۡضُوٓاْ إِلَيَّ وَلَا تُنظِرُونِ ﴿٧١﴾
(ئهی پێغهمبهر صلی الله علیه وسلم) بهسهرهات و ههواڵی نوح بهسهر ئهو خهڵکهدا بخوێنهرهوه، کاتێک به قهومهکهی خۆی وت: ئهی قهوم و کهسم، ئهگهر ئێوه سهغڵهتن، بهمانهوهی من لهناوتاندا و یادخستنهوهی ئایهتهکانی خواتان لاکرانه ئهوه دڵنیابن که من کۆڵ نادهم، پشتم به خوا بهستووه لهو کارهمدا، (ئیتر ئێوه چیتان لهدهست دێت درێغی مهکهن) خۆتان و بتهکانتان و هاوبیرو باوهڕهکانتان بکهونه خۆو ڕای خۆتان کۆبکهنهوه، پاشان بهئاشکرا چی دهکهن بیکهن، ههرچیان له دهست دێت دژ به من ئهنجامی بدهن (منهتتان نهبێت)، مۆڵهتم مهدهن.
Hud 11:114وَأَقِمِ ٱلصَّلَوٰةَ طَرَفَيِ ٱلنَّهَارِ وَزُلَفٗا مِّنَ ٱلَّيۡلِۚ إِنَّ ٱلۡحَسَنَٰتِ يُذۡهِبۡنَ ٱلسَّيِّـَٔاتِۚ ذَٰلِكَ ذِكۡرَىٰ لِلذَّـٰكِرِينَ ﴿١١٤﴾
نوێژیش بهچاکی ئهنجام بده لهههردوو سهری ڕۆژهوه (که نیوهڕۆ و عهسره) و له سێ کاتهکهی شهویشدا که (مهغریب و عیشاو بهیانی) یه، نزیكن له (ئهمسهرو ئهوسهری ڕۆژهوه، بهڕاستی کردهوه چاکهکان کرداره خراپهکان لادهبات و گوناههکان دهشۆنهوه، ئهوه ئامۆژگاری و بیرخهرهوهیه بۆ ئهوانهی یادی خوا دهکهن.
Hud 11:120وَكُلّٗا نَّقُصُّ عَلَيۡكَ مِنۡ أَنۢبَآءِ ٱلرُّسُلِ مَا نُثَبِّتُ بِهِۦ فُؤَادَكَۚ وَجَآءَكَ فِي هَٰذِهِ ٱلۡحَقُّ وَمَوۡعِظَةٞ وَذِكۡرَىٰ لِلۡمُؤۡمِنِينَ ﴿١٢٠﴾
ئهی محمد (صلی الله علیه وسلم) ههموو ئهوانهشت بۆ دهگێڕینهوه له چیرۆك و ههواڵی پێغهمبهران، ئهوهی که دڵی تۆی پێ دابمهزرێنین و دڵنیات بکهین، دڵنیاش به که لهم ههواڵانهدا حهق و ڕاستیت بۆ هات و بۆت ڕوونکرایهوه، ههروهها ئامۆژگاری و بیرخستهوهی باشی تێدابوو بۆ ئیمانداران.
Yusuf 12:42وَقَالَ لِلَّذِي ظَنَّ أَنَّهُۥ نَاجٖ مِّنۡهُمَا ٱذۡكُرۡنِي عِندَ رَبِّكَ فَأَنسَىٰهُ ٱلشَّيۡطَٰنُ ذِكۡرَ رَبِّهِۦ فَلَبِثَ فِي ٱلسِّجۡنِ بِضۡعَ سِنِينَ ﴿٤٢﴾
ئهوسا یوسف بهو کهسایانی وت: کهوای دهزانی ڕزگاری دهبێت و دهبێته ساقی پاشا، باسم بکه لای پاشات (که بهبێ تاوان من بهند کراوم)، بهڵام شهیتان بیری کابرای بردووه که لهلای پاشا باسی بکات، ئیتر چهند ساڵێك (یوسف به بێ تاوان) له بهندیخانهدا مایهوه.
Yusuf 12:45وَقَالَ ٱلَّذِي نَجَا مِنۡهُمَا وَٱدَّكَرَ بَعۡدَ أُمَّةٍ أَنَا۠ أُنَبِّئُكُم بِتَأۡوِيلِهِۦ فَأَرۡسِلُونِ ﴿٤٥﴾
ئینجا ئهوهیان که ڕزگاری بوو بوو، بیری کهوتهوه دوای ئهو ههموو ماوهیه وتی: داواکارم بمنێرن (بۆ لای یوسف) من ههواڵی (لێکدانهوهی ئهو خهونهتان) پێ ڕادهگهیهنم.
Ibrahim 14:5وَلَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا مُوسَىٰ بِـَٔايَٰتِنَآ أَنۡ أَخۡرِجۡ قَوۡمَكَ مِنَ ٱلظُّلُمَٰتِ إِلَى ٱلنُّورِ وَذَكِّرۡهُم بِأَيَّىٰمِ ٱللَّهِۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٖ لِّكُلِّ صَبَّارٖ شَكُورٖ ﴿٥﴾
سوێند بهخوا بهڕاستی ئێمه موسامان ڕهوانه کرد، هاوڕێ لهگهڵ موعجیزهی زۆردا (فهرمانما پێدا) که قهوم و عهشیرتت له تاریکیهکان ڕزگار بکهو بهرهو نوورو ڕووناکی بیانبه، ڕۆژهکانی خوایان بهێنهرهوه یاد (ئهو ڕۆژانهی که تۆڵهی له بێ باوهڕان سهند و ئیماندارانی سهرسهخت)، بێگومان ئا لهو بهسهرهاتانهدا بهڵگه و نیشانهی زۆر ههن، بۆ ههموو ئهو کهسانهی که زۆر خۆگرن (لهکاتی تهنگانهدا)، زۆر سوپاسگوزاریشن (لهکاتی خۆشیدا).
Al-Hijr 15:9إِنَّا نَحۡنُ نَزَّلۡنَا ٱلذِّكۡرَ وَإِنَّا لَهُۥ لَحَٰفِظُونَ ﴿٩﴾
بهڕاستی ههر ئێمه قورئانمان دابهزاندووهو بێگومان ههر ئێمهش پارێزگاری دهکهین و (نایهڵین دهستی خیانهتکار هیچ جۆره دهستێکی تێ بخات و ههموو ههوڵێك بۆ دهستکاری کردنی نهزۆکه).
Al-Isra 17:41وَلَقَدۡ صَرَّفۡنَا فِي هَٰذَا ٱلۡقُرۡءَانِ لِيَذَّكَّرُواْ وَمَا يَزِيدُهُمۡ إِلَّا نُفُورٗا ﴿٤١﴾
سوێند به خوا بهڕاستی ئێمه لهم قورئانهدا به چهندهها شێوه له ههموو مهبهستهکان دواوین تا بیربکهنهوهو یاداوهری وهربگرن، کهچی قورئان بۆ خوانهناسان تهنها دووره پهرێزی نهبێت هیچی تریان بۆ زیاد ناکات.
Al-Isra 17:45وَإِذَا قَرَأۡتَ ٱلۡقُرۡءَانَ جَعَلۡنَا بَيۡنَكَ وَبَيۡنَ ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ حِجَابٗا مَّسۡتُورٗا ﴿٤٥﴾
کاتێك که قورئان دهخوێنیت ئێمه بهربهستێکی نادیارو شاراوه، دهخهینه نێوان تۆو ئهوانهی باوهڕ به ڕۆژی دوایی ناهێنن.. (چونکه سوودی لێ وهرناگرن)
Al-Isra 17:46وَجَعَلۡنَا عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ أَكِنَّةً أَن يَفۡقَهُوهُ وَفِيٓ ءَاذَانِهِمۡ وَقۡرٗاۚ وَإِذَا ذَكَرۡتَ رَبَّكَ فِي ٱلۡقُرۡءَانِ وَحۡدَهُۥ وَلَّوۡاْ عَلَىٰٓ أَدۡبَٰرِهِمۡ نُفُورٗا ﴿٤٦﴾
(چونکه مهبهستیان نیه تێبگهن) ئێمهش پهرده دههێنین بهسهر دڵیاندا تا ههرتێی نهگهن، گوێشیان سهنگین دهکهین تا نهیبیستن، جا کاتێك له قورئاندا تهنها ناوی پهروهردگارت دهبهیت (باسی بت و بهرنامهیان ناکهیت)، ئهوه پشت ههڵدهکهن و ڕوو وهردهگێڕن و بێزاری دهردهبڕن و دهڕۆن.
Al-Kahf 18:24إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُۚ وَٱذۡكُر رَّبَّكَ إِذَا نَسِيتَ وَقُلۡ عَسَىٰٓ أَن يَهۡدِيَنِ رَبِّي لِأَقۡرَبَ مِنۡ هَٰذَا رَشَدٗا ﴿٢٤﴾
مهگهر بڵێیت: ئهگهر خوا بیهوێت و ویستی پهروهردگاری لهسهر بێت، یادی پهروهردگاریشت بکه کاتێك که له بیرت چوو بڵێیت (ان شاء الله) له ئهنجامدانی ههر کارێکدا بڵێ: ئومێدهوارم پهروهردگارم ڕێنموویم بکات بۆ بهڵگهیهکی نزیکتر لهمه تا بهو شێوهیهی که پێی چاکهو لای پهسهنده جێبهجێی بکهم.
Al-Kahf 18:57وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن ذُكِّرَ بِـَٔايَٰتِ رَبِّهِۦ فَأَعۡرَضَ عَنۡهَا وَنَسِيَ مَا قَدَّمَتۡ يَدَاهُۚ إِنَّا جَعَلۡنَا عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ أَكِنَّةً أَن يَفۡقَهُوهُ وَفِيٓ ءَاذَانِهِمۡ وَقۡرٗاۖ وَإِن تَدۡعُهُمۡ إِلَى ٱلۡهُدَىٰ فَلَن يَهۡتَدُوٓاْ إِذًا أَبَدٗا ﴿٥٧﴾
کێ لهوه ستهمکارتره که یاداوهری کرابێت به ئایهت و فهرمانهکانی پهروهردگاری، کهچی ڕووی لێ وهرگێڕاون و لووتی بهرز گرتووهو ئهوهشی له یاد کردووه که چ دهستپێشکهریهکی کردووه له گوناهو تاوان، ئێمه بهڕاستی پهردهمان هێناوه بهسهر دڵیاندا تا له ئایهتهکانی ئێمه تێنهگهن و قورسی و کهڕیشمان کردۆته گوێیانهوه، خۆ ئهگهر بانگیان بکهیت بۆ ڕێبازی هیدایهت و دینداری، ئهوه ههرگیز ئهوانه ئهو هیدایهته وهرناگرن.
Al-Kahf 18:63قَالَ أَرَءَيۡتَ إِذۡ أَوَيۡنَآ إِلَى ٱلصَّخۡرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ ٱلۡحُوتَ وَمَآ أَنسَىٰنِيهُ إِلَّا ٱلشَّيۡطَٰنُ أَنۡ أَذۡكُرَهُۥۚ وَٱتَّخَذَ سَبِيلَهُۥ فِي ٱلۡبَحۡرِ عَجَبٗا ﴿٦٣﴾
لاوهکه وتی: ئهگهر له بیرت بێت ئهو کاتهی که چووینه سهر بهرده گهورهکه (بۆ حهوانهوه) من بیرم چوو باسی ماسیهکهت بۆ بکهم، کهسیش له بیری نهبردمهوه شهیتان نهبێت، که بۆتی باس بکهم، لهڕاستیدا ئهو ماسیه (زیندوو بۆوهو) به شێوهیهکی زۆر سهیر خۆی کرد بهناو دهریادا.
Maryam 19:67أَوَلَا يَذۡكُرُ ٱلۡإِنسَٰنُ أَنَّا خَلَقۡنَٰهُ مِن قَبۡلُ وَلَمۡ يَكُ شَيۡـٔٗا ﴿٦٧﴾
باشه ئاخر ئادهمیزاد بۆ ئهوه یاد ناکات بهڕاستی ئێمه پێشتر ڕدوستمان کرد، ههر هیچ نهبوو؟
Taha 20:3إِلَّا تَذۡكِرَةٗ لِّمَن يَخۡشَىٰ ﴿٣﴾
بهڵکو یادخهرهوهیه، بۆ ئهو کهسهی که له لێپرسینهوهی پهروهردگار دهترسێت.
Taha 20:44فَقُولَا لَهُۥ قَوۡلٗا لَّيِّنٗا لَّعَلَّهُۥ يَتَذَكَّرُ أَوۡ يَخۡشَىٰ ﴿٤٤﴾
ههردووکتان بهنهرمی و جوانی گفتوگۆی لهگهڵدا بکهن، بۆ ئهوهی یاداوهری وهربگرێت، یان ترسی (سزای ئێمه) له دهروونیدا جێ بگرێت.
Al-Hajj 22:40ٱلَّذِينَ أُخۡرِجُواْ مِن دِيَٰرِهِم بِغَيۡرِ حَقٍّ إِلَّآ أَن يَقُولُواْ رَبُّنَا ٱللَّهُۗ وَلَوۡلَا دَفۡعُ ٱللَّهِ ٱلنَّاسَ بَعۡضَهُم بِبَعۡضٖ لَّهُدِّمَتۡ صَوَٰمِعُ وَبِيَعٞ وَصَلَوَٰتٞ وَمَسَٰجِدُ يُذۡكَرُ فِيهَا ٱسۡمُ ٱللَّهِ كَثِيرٗاۗ وَلَيَنصُرَنَّ ٱللَّهُ مَن يَنصُرُهُۥٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ ﴿٤٠﴾
ئهوانهی که بهناحهق له وڵاتیان دهربهدهر کران (تهنها تاوانیان ئهوهبوو) که دهیانوت: پهروهردگارمان (ألله) یه، خۆ ئهگهر خوا خهڵکی نهدا بهیهکداو حهق دژی بهتاڵ نهوهستێت، ههرچی شوێنی خواپهرستی جوولهکه و گاور ههیه له خهڵوهتگه و کڵێساو کهنیسه، ههروهها مزگهوتانیش کهناوی خوای زۆر تێدا دهبرێت، ههمووی کاول دهکرێت، سوێند بێت بێگومان خوا ئهو کهسه سهردهخات که پشتگیری ئاین و بهرنامهکهی دهکات و ههواڵی سهرخستنی دهدات، بهڕاستی خوا زۆر بههێز و باڵادهسته.
An-Nur 24:36فِي بُيُوتٍ أَذِنَ ٱللَّهُ أَن تُرۡفَعَ وَيُذۡكَرَ فِيهَا ٱسۡمُهُۥ يُسَبِّحُ لَهُۥ فِيهَا بِٱلۡغُدُوِّ وَٱلۡأٓصَالِ ﴿٣٦﴾
ئهو نوورهش دهستدهکهوێت له چهند ماڵێکدا (که مزگهوتهکانن) خوا فهرمانیداوه که دروست بکرێن و بهرز بکرێنهوه و ناوی پیرۆزی ئهوی تیادا ببرێت (نوێژو قورئان و وانهی ئاینی تیادا ئهنجام بدرێت)و ستایش و تهسبیحاتی تیادا بکرێت له بهیانیان و دهمه و ئێواراندا.
An-Nur 24:37رِجَالٞ لَّا تُلۡهِيهِمۡ تِجَٰرَةٞ وَلَا بَيۡعٌ عَن ذِكۡرِ ٱللَّهِ وَإِقَامِ ٱلصَّلَوٰةِ وَإِيتَآءِ ٱلزَّكَوٰةِ يَخَافُونَ يَوۡمٗا تَتَقَلَّبُ فِيهِ ٱلۡقُلُوبُ وَٱلۡأَبۡصَٰرُ ﴿٣٧﴾
پیاوانێك ستایشی خوا دهکهن و لهو مزگهوتانهدا که بازرگانی و کڕین و فرۆشتن سهر گهرمیان ناکات و غافڵ نابن له یادی خواو ئهنجامدانی نوێژهکان و بهخشینی زهکات و له ڕۆژێك دهترسن که دڵان و چاوان تیایدا ئاوهژوو دهبن (له ترس و ههیبهتی ئهو ڕۆژه).
Al-Furqan 25:29لَّقَدۡ أَضَلَّنِي عَنِ ٱلذِّكۡرِ بَعۡدَ إِذۡ جَآءَنِيۗ وَكَانَ ٱلشَّيۡطَٰنُ لِلۡإِنسَٰنِ خَذُولٗا ﴿٢٩﴾
بهڕاستی گومڕاو وێلی کردم له بهرنامهی خوا دوای ئهوهی پێم ڕاگهیهنرا بوو، شهیتان ههمیشه و بهردهوام هانی مرۆڤ دهدات بۆ گوناهو تاوان، لهکاتی تهنگانهشدا پشتی بهردهدات.
Al-Furqan 25:50وَلَقَدۡ صَرَّفۡنَٰهُ بَيۡنَهُمۡ لِيَذَّكَّرُواْ فَأَبَىٰٓ أَكۡثَرُ ٱلنَّاسِ إِلَّا كُفُورٗا ﴿٥٠﴾
سوێند به خوا ئێمه قورئانمان ڕاگهیاندوه و به چهندهها شێوه خستومانهته بهردهمیان تا یاداوهری وهربگرن، کهچی زۆربهی خهڵکی ههر ڕێبازی بێ باوهڕی دهگرنه بهر، ههر شوێنی بێباوهڕی دهکهون و هیچی تر.
Al-Furqan 25:62وَهُوَ ٱلَّذِي جَعَلَ ٱلَّيۡلَ وَٱلنَّهَارَ خِلۡفَةٗ لِّمَنۡ أَرَادَ أَن يَذَّكَّرَ أَوۡ أَرَادَ شُكُورٗا ﴿٦٢﴾
خوا؛ ئهو زاتهیه که شهو و ڕۆژی به شوێن یهکدا ڕێکخستووه که فرسهتێکه بۆ ئهو کهسهی که دهیهوێت یاداوهری وهربگرێت و دهیهوێت سوپاسگوزاری ئهنجام بدات.
As-Sajdah 32:15إِنَّمَا يُؤۡمِنُ بِـَٔايَٰتِنَا ٱلَّذِينَ إِذَا ذُكِّرُواْ بِهَا خَرُّواْۤ سُجَّدٗاۤ وَسَبَّحُواْ بِحَمۡدِ رَبِّهِمۡ وَهُمۡ لَا يَسۡتَكۡبِرُونَ۩ ﴿١٥﴾
بهڕاستی تهنها ئهوانه بڕوا به ئایهتهکانی ئێمه دههێنن، کاتێك یاداوهری دهکرێن پێی، خێرا سوژده دهبهن تهسبیحات و سوپاسگوزاری پهروهردگاریان دهکهن، له کاتێکدا ئهوانه به هیچ شێوهیهك فیزیان نیه و خۆیان بهگهوره نازانن.
As-Sajdah 32:22وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن ذُكِّرَ بِـَٔايَٰتِ رَبِّهِۦ ثُمَّ أَعۡرَضَ عَنۡهَآۚ إِنَّا مِنَ ٱلۡمُجۡرِمِينَ مُنتَقِمُونَ ﴿٢٢﴾
جا کێ لهو کهسه ستهمکارتره که به فهرموودهکانی خوا یاداوهری و ئامۆژگاری کرابێت، پاشان پشتی لێ ههڵکربێت و گوێی پێنهدات، بهڕاستی ئێمه تۆڵه له تاوانبارو تاوانکاران دهستێنین.