وَءَاخَرِينَ مُقَرَّنِينَ فِي ٱلۡأَصۡفَادِ ﴿٣٨﴾
ههندێکی تریش بهکۆت و زنجیر بهسترابوونهوه (تا نهتوانن خراپهکاری ئهنجام بدهن).
710 Ayêt · Babêt · ku
وَءَاخَرِينَ مُقَرَّنِينَ فِي ٱلۡأَصۡفَادِ ﴿٣٨﴾
ههندێکی تریش بهکۆت و زنجیر بهسترابوونهوه (تا نهتوانن خراپهکاری ئهنجام بدهن).
هَٰذَاۚ وَإِنَّ لِلطَّـٰغِينَ لَشَرَّ مَـَٔابٖ ﴿٥٥﴾
ئهمهی باسکرا بۆ ئیماندارانه، بهڵام بۆ ستهمکار و یاخی بووهکان، بهڕاستی ناخۆشترین جێگه و ڕێگه ئامادهیه.
جَهَنَّمَ يَصۡلَوۡنَهَا فَبِئۡسَ ٱلۡمِهَادُ ﴿٥٦﴾
دۆزهخه، که دهگهیهنرێنه ناوی، کهواته ئای چ شوێنێکی ناساز و سهخت و ناسۆره.
هَٰذَا فَلۡيَذُوقُوهُ حَمِيمٞ وَغَسَّاقٞ ﴿٥٧﴾
ئهمه و، دهبا ههر بچێژن و بخۆن له ئاو و خۆراکی زۆر گهرم و کێم و زووخاوی داچۆڕاو.
وَءَاخَرُ مِن شَكۡلِهِۦٓ أَزۡوَٰجٌ ﴿٥٨﴾
شتی تریس لهو بابهتانه ههمهجۆر دهرخواردیان دهدرێت.
هَٰذَا فَوۡجٞ مُّقۡتَحِمٞ مَّعَكُمۡ لَا مَرۡحَبَۢا بِهِمۡۚ إِنَّهُمۡ صَالُواْ ٱلنَّارِ ﴿٥٩﴾
(کاتێك ستهمکاران بهرهو دۆزهخ ڕاپێچ دهکرێن ههندێ فریشته پێیان دهڵێن:) ئهوه تاقمێکه لهگهڵ ئێوهدا پاڵهپهستۆیانه، ئهوانیش دهڵێن: دهك بهخێر نهیهن، ئهوانیش دهبێت بگهیهنرێنه دۆزهخ و بچنه ناو ئاگرهوه.
قَالُواْ بَلۡ أَنتُمۡ لَا مَرۡحَبَۢا بِكُمۡۖ أَنتُمۡ قَدَّمۡتُمُوهُ لَنَاۖ فَبِئۡسَ ٱلۡقَرَارُ ﴿٦٠﴾
له وهڵامیاندا دهڵێن: نهخێر ئێوه بهخێر نهیهنهوه، ئێوه ئهم شوێنهتان بۆ ئێمه مسۆگهر کرد ئای که جێگهیهکی ناساز و ناخۆشه.
قَالُواْ رَبَّنَا مَن قَدَّمَ لَنَا هَٰذَا فَزِدۡهُ عَذَابٗا ضِعۡفٗا فِي ٱلنَّارِ ﴿٦١﴾
دوایی بهدهم ئاهو ناڵهوه دهڵێن: پهروهردگارا ئهوهی بوو بههۆی ئهوهی که ئا ئهم شوێنه بهنسیبی ئێمه ببێت، سزای چهند بهرامبهری لهناو دۆزهخدا بۆ پێش بهێنه.
وَقَالُواْ مَا لَنَا لَا نَرَىٰ رِجَالٗا كُنَّا نَعُدُّهُم مِّنَ ٱلۡأَشۡرَارِ ﴿٦٢﴾
ههرهوهها دهڵێن: ئهوه چیمانه بۆچی ئێمه کهسانێك نابینین که کاتی خۆی به خراپ و دواکهوتوو کۆنهپهرست دهماندانه قهڵهم.
أَتَّخَذۡنَٰهُمۡ سِخۡرِيًّا أَمۡ زَاغَتۡ عَنۡهُمُ ٱلۡأَبۡصَٰرُ ﴿٦٣﴾
کاتی خۆی گاڵتهمان پێ دهکردن، توانجمان تێدهگرتن کهچی ئهمڕۆ یان لێره نین، یان بهرچاومان لێڵ و تاریکه و نایانبینن!!
إِنَّ ذَٰلِكَ لَحَقّٞ تَخَاصُمُ أَهۡلِ ٱلنَّارِ ﴿٦٤﴾
بهڕاستی ئهوه بهسهرهات و کێشمهکێش و دهمه دهمێی دۆزهخیهکان و حهقیقهت و ڕاستهقینهیه و بۆیان پێش دێت.
قُلۡ إِنَّمَآ أَنَا۠ مُنذِرٞۖ وَمَا مِنۡ إِلَٰهٍ إِلَّا ٱللَّهُ ٱلۡوَٰحِدُ ٱلۡقَهَّارُ ﴿٦٥﴾
ئهی پێغهمبهر صلی الله علیه وسلم پێیان بڵێ بهڕاستی من تهنها بێدارکهرهوهم، که جگهله خوای تاکو تاکو تهنها و بهدهسهڵات و خهشمگیر له تاوانباران هیچ خوایهکی تر نیه.
لَهُم مِّن فَوۡقِهِمۡ ظُلَلٞ مِّنَ ٱلنَّارِ وَمِن تَحۡتِهِمۡ ظُلَلٞۚ ذَٰلِكَ يُخَوِّفُ ٱللَّهُ بِهِۦ عِبَادَهُۥۚ يَٰعِبَادِ فَٱتَّقُونِ ﴿١٦﴾
ئهوانه له سهرویانهوه پهڵه ههوری دووکهڵ له ئاگری دهوری داون، له ژێریشیانهوه ههمان پهڵه ههور و دووکهڵ ههیه، ئابهو شێوهیه خوای گهوره بهندهکانی دهترسێنێت و پێیان دهفهرموێت: ئهی بهندهکانم پارێزکاربن و خۆتان له سزای من بپارێزن.
أَفَمَن يَتَّقِي بِوَجۡهِهِۦ سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِۚ وَقِيلَ لِلظَّـٰلِمِينَ ذُوقُواْ مَا كُنتُمۡ تَكۡسِبُونَ ﴿٢٤﴾
جا ئایا ئهو کهسهی به ڕوخسارو دهم و چاوی بهرگری له سزای سهختی ڕۆژی قیامهت بکات، (وهك ئهوه وایه که نهترسێت)، ئهوسا بهو ستهمکارانه دهوترێت: دهی بچێژن سزای ئهوهی که دهتانکرد.
كَذَّبَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡ فَأَتَىٰهُمُ ٱلۡعَذَابُ مِنۡ حَيۡثُ لَا يَشۡعُرُونَ ﴿٢٥﴾
ئهوانهی پێش ئهمانیس بڕوایان به پێغهمبهران نهبوو، زۆری پێ نهچوو تۆڵه و سزا یهخهی پێگرتن له شوێنێکهوه که بهتهمای نهبوون و ههستیان پێنهدهکرد.
فَأَذَاقَهُمُ ٱللَّهُ ٱلۡخِزۡيَ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۖ وَلَعَذَابُ ٱلۡأٓخِرَةِ أَكۡبَرُۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ ﴿٢٦﴾
ئهوسا خوا ههر له ژیانی دنیادا تاڵاوی کرد به گهروویاندا و ڕیسوای کردن، بێگومان سزای قیامهت سهختتره بۆیان ئهگهر بیانزانیایه.
وَنُفِخَ فِي ٱلصُّورِ فَصَعِقَ مَن فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَن فِي ٱلۡأَرۡضِ إِلَّا مَن شَآءَ ٱللَّهُۖ ثُمَّ نُفِخَ فِيهِ أُخۡرَىٰ فَإِذَا هُمۡ قِيَامٞ يَنظُرُونَ ﴿٦٨﴾
لهو ڕۆژهدا فوو دهکرێت به - صور - دا، (مهگهر ههر خوا خۆی بزانێت چ دهزگایهکه) ههر کهس له ئاسمانهکان و زهویدا مابێت خێرا دهمرێت، مهگهر کهسێک خوا ویستی لهسهر مردنی نه بێت، لهوهودوا فوویهکی تری پیادا دهکرێتهوه، جا دهستبهجێ ههرههموو خهڵکی ههستاونهته سهرپێ و بهسهرسامیهوه چاوهڕوانن.
وَأَشۡرَقَتِ ٱلۡأَرۡضُ بِنُورِ رَبِّهَا وَوُضِعَ ٱلۡكِتَٰبُ وَجِاْيٓءَ بِٱلنَّبِيِّـۧنَ وَٱلشُّهَدَآءِ وَقُضِيَ بَيۡنَهُم بِٱلۡحَقِّ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ ﴿٦٩﴾
(دیاره که خۆری دنیا نهماوه، زهوی بۆته گۆڕهپانێکی فراوان) ئهوسا بهنوورێک که خوا فهراههمی دههێنێت زهوی ڕوناک دهبێتهوه، کارنامهو و دۆسیهکانیش دانراون، سهرهتا پێغهمبهران و شههیدان دههێنرێن و دادوهری له نێوانیاندا ئهنجام دهدرێت بهشێوهیهکی حهق و ڕاستی، بێگومان ئهوان هیچ جۆره ستهمێکیان لێ ناکرێت.
وَوُفِّيَتۡ كُلُّ نَفۡسٖ مَّا عَمِلَتۡ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِمَا يَفۡعَلُونَ ﴿٧٠﴾
ههر کهسه ئهنجامی کردهوهی خۆی وهردهگرێت بهتهواوی، سهرئهنجامی کۆششی خۆی دهست دهکهوێت، چونکه ئهو زاته زانایه بهو کارو کردهوانهی که خهڵکی دهیکهن.
وَسِيقَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ إِلَىٰ جَهَنَّمَ زُمَرًاۖ حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءُوهَا فُتِحَتۡ أَبۡوَٰبُهَا وَقَالَ لَهُمۡ خَزَنَتُهَآ أَلَمۡ يَأۡتِكُمۡ رُسُلٞ مِّنكُمۡ يَتۡلُونَ عَلَيۡكُمۡ ءَايَٰتِ رَبِّكُمۡ وَيُنذِرُونَكُمۡ لِقَآءَ يَوۡمِكُمۡ هَٰذَاۚ قَالُواْ بَلَىٰ وَلَٰكِنۡ حَقَّتۡ كَلِمَةُ ٱلۡعَذَابِ عَلَى ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿٧١﴾
ئهوسا ئهوانهی که بێ باوهڕ بوون، ڕاپێچ دهکرێن بهرهو دۆزهخ دهسته دهسته و تاقم تاقم دهگوێزرێنهوه، تا کاتێک دهگهنه بهر قاپیهکانی، (ههموو مۆڵدهخۆن لهبهردهمیدا، دوای ماوهیهک) بۆیان دهکرێتهوه، فریشتهی بهرپرس و سهرپهرشتیار سهرزهنشتیان دهکات و پێیان دهڵێت: باشه، مهگهر پێغهمبهران له خۆتان ڕهوانه نهکرابوو بۆتان که ئایهتهکانی پهروهردگاری خۆتان بهسهردا بخوێنێتهوه، وه یاداوهریتان بکات و داتان بچڵهکێنێت له گهیشتنی ئهم ڕۆژه؟! بهدهم ئاخوداخ و ناڵهوه دهڵێن: بهڵێ، بهڵام تازه، بهڵێ، سوودی نیه و بڕیاری سزاو ئازار دراوه بهسهر کافر و بێ بڕواکاندا.
قِيلَ ٱدۡخُلُوٓاْ أَبۡوَٰبَ جَهَنَّمَ خَٰلِدِينَ فِيهَاۖ فَبِئۡسَ مَثۡوَى ٱلۡمُتَكَبِّرِينَ ﴿٧٢﴾
ئهوسا ئیتر پێیان دهوترێت: دهی ئیتر له قاپیهکانی دۆزهخهوه بۆ ژوورهوه، بچنه ناوی ژیانی ناخۆش و سهختیش بۆتان بهردهوامه، مردنیش نیه ئای که چاند ناسازه، جێگه و ڕێگهی لووت بهرزو خۆ بهزل زانهکان.
حمٓ ﴿١﴾
سهرنجی سهرهتای سوورهتی (البقرة) بده..
تَنزِيلُ ٱلۡكِتَٰبِ مِنَ ٱللَّهِ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡعَلِيمِ ﴿٢﴾
هاتنه خوارهوهی ئهم قورئانه لهلایهن خوای باڵادهست و شارهزا و زاناوهیه.
غَافِرِ ٱلذَّنۢبِ وَقَابِلِ ٱلتَّوۡبِ شَدِيدِ ٱلۡعِقَابِ ذِي ٱلطَّوۡلِۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ إِلَيۡهِ ٱلۡمَصِيرُ ﴿٣﴾
ههمیشه ئهو زاته لێخۆش بووی گوناهه، وهرگری تهوبه و پهشیمانیه له بهنده گوناهبارهکانی تۆڵهسێنهره زۆر بهسهختی له یاخی بووان و ستهمکاران، دهستهڵاتداره و خاوهن و بهخشێنهری ناز و نیعمهتهکانه، هیچ خوایهک نیه جگه لهو، سهرهنجامیش ههر بۆ لای ئهوه.
مَا يُجَٰدِلُ فِيٓ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ إِلَّا ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فَلَا يَغۡرُرۡكَ تَقَلُّبُهُمۡ فِي ٱلۡبِلَٰدِ ﴿٤﴾
هیچ کهس له بهرامبهری ئایهت و فهرمانهکانی خواوه موجادهله و دهمهدهمێ ناکات، جگه لهوانهی که بێ بڕواو خوانهناس بوون، ئهی پێغهمبهر (صلی الله علیه و سلم) کهواته دهسهڵات و سهرمایه و هێزیان فریوت نهدات.
كَذَّبَتۡ قَبۡلَهُمۡ قَوۡمُ نُوحٖ وَٱلۡأَحۡزَابُ مِنۢ بَعۡدِهِمۡۖ وَهَمَّتۡ كُلُّ أُمَّةِۭ بِرَسُولِهِمۡ لِيَأۡخُذُوهُۖ وَجَٰدَلُواْ بِٱلۡبَٰطِلِ لِيُدۡحِضُواْ بِهِ ٱلۡحَقَّ فَأَخَذۡتُهُمۡۖ فَكَيۡفَ كَانَ عِقَابِ ﴿٥﴾
پێش ئهمانیش (کافرانی مهککه و ئهوانهی له دوایان دێن) قهومی نوح و گهلێ دهسته و گرۆی تریش باوهڕیان به پێغهمبهرهکانیان نهکرد، ههر گهلێک پهلاماری پێغهمبهرهکهی دهدا تا دهستگیری بکات و ئازاری بدات و له بهرنامهکهی کای بدات، ههروهها موجادهله و دهمهدهمێیان دهکرد بۆ ئهوهی حهق داپۆشن و نهیهێڵن، جا منیش پێچامنهوه و لهناوم بردن، بڕوانن چۆن تۆڵهیهکم لێسهندن!
وَكَذَٰلِكَ حَقَّتۡ كَلِمَتُ رَبِّكَ عَلَى ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ أَنَّهُمۡ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِ ﴿٦﴾
ئا بهو شێوهیه بڕیاری پهروهردگاری تۆ ئهی محمد (صلی الله علیه و سلم) چهسپا بهسهر ئهوانهدا که خوانهناس و بێ باوهڕ بوون، بهڕاستی ئهوانه نیشتهجێی دۆزهخن.
۞أَوَلَمۡ يَسِيرُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَيَنظُرُواْ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلَّذِينَ كَانُواْ مِن قَبۡلِهِمۡۚ كَانُواْ هُمۡ أَشَدَّ مِنۡهُمۡ قُوَّةٗ وَءَاثَارٗا فِي ٱلۡأَرۡضِ فَأَخَذَهُمُ ٱللَّهُ بِذُنُوبِهِمۡ وَمَا كَانَ لَهُم مِّنَ ٱللَّهِ مِن وَاقٖ ﴿٢١﴾
ئایا ئهوه بهسهر زهویدانهڕۆیشتوون، تا تهماشا بکهن و سهرنج بدهن، سهرئهنجامی ئهوانهی پێش ئهمان چۆن بوو؛ چیان بهسهرهات؟ ئهوانه لهمان زۆر بههێزتر بوون و جێ دهست و شوێنهواریان زیاتر له زهویدا ئاشکرابوو، جا ئهوه بوو خوا بههۆی گوناههکانیانهوه له ناوی بردن، کهس نهیتوانی له سزای خوا بیانپارێزێت و پهنایان بدات و ڕزگاریان بکات.
ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ كَانَت تَّأۡتِيهِمۡ رُسُلُهُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ فَكَفَرُواْ فَأَخَذَهُمُ ٱللَّهُۚ إِنَّهُۥ قَوِيّٞ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ ﴿٢٢﴾
ئهو بارودۆخهیان بۆیه بهسهردا هات، چونکه بهڕاستی کاتی خۆی پێغهمبهرهکانیان به چهندهها بهڵگه و نیشانهی ئاشکراوه ڕاستیهکانیان پێڕادهگهیاندن، کهچی بڕوایان نهکرد و باوهڕیان نههێنا، ئنجا خوای گهوره لهناوی بردن و پێچانیهوه، چونکه بێگومان ئهو خوایه بههێزه و تۆڵهسهندنهوهی زۆر توند و به ئێشه له بێ باوهڕان.
وَيَٰقَوۡمِ إِنِّيٓ أَخَافُ عَلَيۡكُمۡ يَوۡمَ ٱلتَّنَادِ ﴿٣٢﴾
ئهی قهوم و هۆزم من بهڕاستی دهترسم له ڕۆژی هاوارو ئاهوناڵه و بانگکردنتان بۆ لێپرسینهوه (قیامهت).
يَوۡمَ تُوَلُّونَ مُدۡبِرِينَ مَا لَكُم مِّنَ ٱللَّهِ مِنۡ عَاصِمٖۗ وَمَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَمَا لَهُۥ مِنۡ هَادٖ ﴿٣٣﴾
ئهو ڕۆژهی که ههموو لهبهری ههڵدێن و پشت ههڵدهکهن و ههموو سهرگهردانن، نازانن چی بکهن و ڕوو بکهنه کوێ، کهس نیه پهناتان بدات له خهشم و قینی خوا، ئهوهش خوا گومڕای بکات بههۆی خراپهکاری خۆیهوه، هیچ کهسی تر ناتوانێت هیدایهت و ڕێنموویی بکات.
وَإِذۡ يَتَحَآجُّونَ فِي ٱلنَّارِ فَيَقُولُ ٱلضُّعَفَـٰٓؤُاْ لِلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُوٓاْ إِنَّا كُنَّا لَكُمۡ تَبَعٗا فَهَلۡ أَنتُم مُّغۡنُونَ عَنَّا نَصِيبٗا مِّنَ ٱلنَّارِ ﴿٤٧﴾
ئهو کاته ئیتر شهڕو کێشه دهست پێدهکهن لهناو ئاگری دۆزهخدا، لاواز و چهوساوهکان بهدهسهڵاتدارو لووت بهرزهکان دهڵێن: خۆ بهڕاستی ئێمه شوێنکهوتهی ئێوه بووین، ئایا ئێوه ناتوانن تۆزێک سزای ئاگرمان لهسهر کهم بکهنهوه؟
قَالَ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُوٓاْ إِنَّا كُلّٞ فِيهَآ إِنَّ ٱللَّهَ قَدۡ حَكَمَ بَيۡنَ ٱلۡعِبَادِ ﴿٤٨﴾
له وهڵامیاندا لووت بهرزهکان دهڵێن: ئێمه ههموومان لهناو ئاگردا گیرمان خواردووه، بێگومان خوای گهوره داوهری کردوه له نێوان بهندهکانیدا و بڕیارهکانی بڕاوهتهوه.
وَقَالَ ٱلَّذِينَ فِي ٱلنَّارِ لِخَزَنَةِ جَهَنَّمَ ٱدۡعُواْ رَبَّكُمۡ يُخَفِّفۡ عَنَّا يَوۡمٗا مِّنَ ٱلۡعَذَابِ ﴿٤٩﴾
ئینجا ئهوانهی که لهناو ئاگری دۆزهخدان به فریشتهکانی کارگێری دۆزهخ دهڵێن: داوا له پهروهردگارتان بکهن؛ تهنها ڕۆژێک سزاو ئازامان لهسهر کهم بکاتهوه.
قَالُوٓاْ أَوَلَمۡ تَكُ تَأۡتِيكُمۡ رُسُلُكُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِۖ قَالُواْ بَلَىٰۚ قَالُواْ فَٱدۡعُواْۗ وَمَا دُعَـٰٓؤُاْ ٱلۡكَٰفِرِينَ إِلَّا فِي ضَلَٰلٍ ﴿٥٠﴾
ئهوانیش له وهڵامی داخوازیهکهیاندا دهڵێن: باشه، مهگهر پێغهمبهرهکانتان به بهڵگهو نیشانهی ڕوون و ئاشکراوه، ڕهوانه نهکرابوون بۆتان؟ ههمووان بهیهکدهنگ دهڵێن: بهڵێ، ڕاسته، ئینجا فریشتهکان دهڵێن: دهی کهوابوو ههر داوابکهن وبپاڕێنهوه، بێگومان داخوازی و پاڕانهوهی کافران بههیچ ناچێت، تازه هیچ نرخێکی نیهو گیرا نابێت.
إِنَّا لَنَنصُرُ رُسُلَنَا وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا وَيَوۡمَ يَقُومُ ٱلۡأَشۡهَٰدُ ﴿٥١﴾
بهڕاستی ئێمه پێغهمبهرهکانمان و ئهوانهش که باوهڕیان هێناوه سهر دهخهین، له ژیانی دنیادا ههروهها ئهو ڕۆژهش که شایهتهکان شایهتی دهدهن (فریشتهکان شایهتی بۆ پێغهمبهران دهدهن، پێغهمبهران شایهتی بۆ بانگخوازان دهدهن بانگخوازان شایهتن لهسهر خهڵکی)
يَوۡمَ لَا يَنفَعُ ٱلظَّـٰلِمِينَ مَعۡذِرَتُهُمۡۖ وَلَهُمُ ٱللَّعۡنَةُ وَلَهُمۡ سُوٓءُ ٱلدَّارِ ﴿٥٢﴾
لهو ڕۆژهدا ستهمکاران تکاو پاڕانهوهیان بێ سووده و کهڵکیان پێناگهیهنێت، نهفرین ههر بۆ ئهوانه و ههر بۆ ئهوانیشه جێگهی ناسازو ناخۆش.
أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ يُجَٰدِلُونَ فِيٓ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ أَنَّىٰ يُصۡرَفُونَ ﴿٦٩﴾
ئایا نابینیت ئهوانهی که موجادهلهو گفتوگۆی نابهجێ دهکهن دهربارهی ئایهت و فهرمانهکانی خوا، ئهو سهرگهردانانه بهرهو کوێ لادهدرێن له حهق و ڕاستی، ڕوو له کوێ دهکهن؟
ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِٱلۡكِتَٰبِ وَبِمَآ أَرۡسَلۡنَا بِهِۦ رُسُلَنَاۖ فَسَوۡفَ يَعۡلَمُونَ ﴿٧٠﴾
ئهوانهی که باوهڕیان نی یه به قورئان و بهو بهرنامه و ڕێبازهی که به پێغهمبهرهکانماندا ڕهوانهمان کردووه، ئهوانه له ئاییندهدا دهزانن چیان بهسهر دێت و خۆیان دهبیننهوه...
إِذِ ٱلۡأَغۡلَٰلُ فِيٓ أَعۡنَٰقِهِمۡ وَٱلسَّلَٰسِلُ يُسۡحَبُونَ ﴿٧١﴾
کاتێک کۆت و زنجیرهکان دهکرێنه گهردنیان و ڕادهکێشرێن...
فِي ٱلۡحَمِيمِ ثُمَّ فِي ٱلنَّارِ يُسۡجَرُونَ ﴿٧٢﴾
بۆ ناو ئاوی زۆر گهرم، پاشان ئاگریان پێ خۆش دهکرێت و دهبنه سووتهمهنی بۆی...
ثُمَّ قِيلَ لَهُمۡ أَيۡنَ مَا كُنتُمۡ تُشۡرِكُونَ ﴿٧٣﴾
لهوهودوا پێیان دهوترێت: کوان ئهو شتانهی که به هاوهڵتان دادهنا بۆ خوای باڵادهست؟!...
مِن دُونِ ٱللَّهِۖ قَالُواْ ضَلُّواْ عَنَّا بَل لَّمۡ نَكُن نَّدۡعُواْ مِن قَبۡلُ شَيۡـٔٗاۚ كَذَٰلِكَ يُضِلُّ ٱللَّهُ ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿٧٤﴾
له جیاتی خوا دهتانپهرست، بهکهساسی و خهجاڵهتیهوه دهڵێن: لێمان ون بوون، دیار نین!!، بهڵکو ئێمه ههر ناوی کهسی ترمان نهدهبرد (دیاره له ترسدا، یان ههر بیروباوهڕی خۆیان فهرامۆش کردووه)، ئا بهو شێوهیه خوا کافران سهرگهردان و سهرلێشێواو دهکات...
ذَٰلِكُم بِمَا كُنتُمۡ تَفۡرَحُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَبِمَا كُنتُمۡ تَمۡرَحُونَ ﴿٧٥﴾
ئا ئهم بارودۆخهی که ئێستا تیایدا گیرتان خواردووه سهرئهنجامی ئهو کهیف وشادی و سوڕ و سهمایهیه که لهسهر زهویدا به ناحهق ئهنجامتان دهدا و کهشخهتان دهکرد بهسهر خڵکهوه و نازتان دهکرد بهسهریاندا...
ٱدۡخُلُوٓاْ أَبۡوَٰبَ جَهَنَّمَ خَٰلِدِينَ فِيهَاۖ فَبِئۡسَ مَثۡوَى ٱلۡمُتَكَبِّرِينَ ﴿٧٦﴾
دهی.. له قاپیهکانی دۆزهخهوه بۆ ژوورهوه، ئهوهش بزانن ناشمرن تیایدا و به ههمیشهیی تیایدا دهمێننهوه، ئای که شوێن و جێگهی خۆبهزل زانهکان ناخۆش و ناسازه...
أَفَلَمۡ يَسِيرُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَيَنظُرُواْ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡۚ كَانُوٓاْ أَكۡثَرَ مِنۡهُمۡ وَأَشَدَّ قُوَّةٗ وَءَاثَارٗا فِي ٱلۡأَرۡضِ فَمَآ أَغۡنَىٰ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ ﴿٨٢﴾
ئایا ئهوه بهزهویدا نهگهڕاون تا تهماشا بکهن که چیمان بهسهر قهوم و خهڵکانی پێش ئهماندا هێناوه و سهرئهنجامیان چۆن بووه، ئهوانه زۆر لهمان زیاتر بوون و هێزیان لهمان زۆرتر بوو، شوێنهواریان لهزهویدا ئاشکراتربوو بێگومان ئهو کاروکردهوه نادروستهی که دهیانکرد هیچ فریایان نهکهوت و ڕزگاری نهکردن.
فَلَمَّا جَآءَتۡهُمۡ رُسُلُهُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ فَرِحُواْ بِمَا عِندَهُم مِّنَ ٱلۡعِلۡمِ وَحَاقَ بِهِم مَّا كَانُواْ بِهِۦ يَسۡتَهۡزِءُونَ ﴿٨٣﴾
جاکاتێک که پێغهمبهرهکانیان بهبهڵگه و نیشانهی تهواوهوه بۆیان ڕهوانه کرا، له جیاتی ئهوهی باوهڕیان پێ بهێنن خۆیان دڵخۆش کرد بهو ڕاده کهمهی که له زانست و زانیاری ههیانبوو سهرئهنجام ههڕهشهی خوا لهسهرزاری پێغهمبهراندا یهخهی پێگرتن و ئهوهی که ئهوان گاڵتهیان پێدهکرد دهستهو یهخهیان بوو، فهوتاندنی.
فَلَمَّا رَأَوۡاْ بَأۡسَنَا قَالُوٓاْ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَحۡدَهُۥ وَكَفَرۡنَا بِمَا كُنَّا بِهِۦ مُشۡرِكِينَ ﴿٨٤﴾
جا کاتێ که تۆڵه و سزای ئێمهیان بینی و دڵنیا بوون که ڕزگاریان نابێت وتیان: ئیتر ئێمه باوهڕمان به تاک و تهنهایی خوا هێناوه (جگه لهو کهسی تر ناپهرستین)، بێ باوهڕیش بووین بهو شتانهی که دامان نابوو بههاوهڵی خوای پهروهردگار و پهشیمانین.
فَلَمۡ يَكُ يَنفَعُهُمۡ إِيمَٰنُهُمۡ لَمَّا رَأَوۡاْ بَأۡسَنَاۖ سُنَّتَ ٱللَّهِ ٱلَّتِي قَدۡ خَلَتۡ فِي عِبَادِهِۦۖ وَخَسِرَ هُنَالِكَ ٱلۡكَٰفِرُونَ ﴿٨٥﴾
جا بێگومان ئیمان ئاوا سوودی نهبوو بۆیان، کاتێک تۆڵه و خهشم و قینی ئێمه دهبینن و له ترساندا باوهڕ دههێنن، چونکه ئهمه بهڕاستی بهرنامهی خوایه بۆ بهندهکانی بهدرێژایی زهمانه دهبێت له تهواوی ئازادیدا، بێ ترس و زۆر باوهڕی پێبکهن، باوهڕی تهنگانه و کاتی تیاچوون پهسهند نیه، ئا له شوێنهدا ئیتر کافرو بێ بڕواکان خهسارهتمهندی و زهرهری بێ سنووریان بۆ ماوهیه.
فَأَمَّا عَادٞ فَٱسۡتَكۡبَرُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَقَالُواْ مَنۡ أَشَدُّ مِنَّا قُوَّةًۖ أَوَلَمۡ يَرَوۡاْ أَنَّ ٱللَّهَ ٱلَّذِي خَلَقَهُمۡ هُوَ أَشَدُّ مِنۡهُمۡ قُوَّةٗۖ وَكَانُواْ بِـَٔايَٰتِنَا يَجۡحَدُونَ ﴿١٥﴾
ئهوسا قهومی عاد بهناحهق خۆیان بهزل و گهورهزانی له زهویدا و وتیان: کێ ههیه به ئهندازهی ئێمه هێزو دهسهڵاتی ههبێت؟ باشه ئایا ئهوه نهیانزانی بهڕاستی ئهو خوایهی که دروستی کردوون، ئهو لهوان هێزی زۆر زیاتره (بهڵکو ههر بهراورد ناکرێت) و ئهوانه ههر ئینکاری ئایهت و موعجیزهکانی ئێمهیان دهکرد.